Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 8, Chapter 40

Text kindly provided by Perseus

[1] Ex his quoque animalibus, quae nobiscum degunt, multa sunt cognitu digna[2], fidelissimumque ante omnia [3] homini[4] canis[5] atque[6] equus[7]. pugnasse adversus latrones canem pro domino accepimus confectumque plagis a corpore non recessisse, volucres ac[8] feras abigentem. ab alio in Epiro agnitum in conventu[9] percussorem domini laniatuque [10] et latratu coactum fateri scelus. Garamantum[11] regem canes CC ab exilio reduxere proeliati[12] contra resistentes. propter bella Colophonii[13] ilemcque Castabalenses cohortes canum habuere.

[14] hae primae[15] dimicabant in acie numquam detrectantes[16]; haec erant fidissima[17] auxilia nec stipendiorum indiga. canes defendere Cimbris caesis domus[18] eorum plaustris inpositas[19] . canis lasone Lycio interfecto cibum capere noluit inediaque consumptus est. is[20] vero, cui[21] nomen Hyrcani reddit Duris[22] , accenso[23] regis Lysimachi rogo iniecit se flammae, similiterque Hieronis regis.

[24] memorat et Pyrrhum , Gelonis tyranni canem, Philistus[25]; memoratur et Nicomedis Bithyniae regis, uxore eius Cosingi[26] lacerata propter lasciviorem cum marito iocum. apud nos Vulcatium[27] nobilem, qui Cascellium[28] ius civile docuit, asturcone[29] e[30] suburbano redeuntem , cum advesperavisset, canis a grassatore[31] defendit; item Caelium senatorem aegrum Placentiae ab armatis oppressum , nec prius ille vulneratus est quam cane interempto.

[32] sed super omnia in nostro aevo actis p. R. testatum Appio Iunio et P. Silio cos., cum animadverteretur ex causa Neronis Germanici filii in Titium[33] Sabinum et servitia eius, unius ex his canem nec in carcere[34] abigi potuisse nec[35] a[36] corpore recessisse abiecti[37], in[38] gradibus gemitoriis[39] maestos edentem ululatus magna populi Romani corona[40] , ex qua cum[41] quidam ei cibum obiecisset[42] , ad os defuncti tulisse. innatavit[43] idem, cadavere[44] in Tiberim[45] abiecto[46] , sustentare[47] conatus, effusa multitudine ad spectandam[48] animalis fidem.

[49][50] Soli dominum novere et ignotum quoque[51], si repente veniat, intellegunt; soli nomina sua, soli vocem domesticam agnoscunt. itinera quamvis longa meminere, nec ulli praeter hominem memoria maior. impetus eorum[52] et saevitia mitigatur ab homine considente[53] humi.

[54] plurima alia in iis cotidie [55] vita invenit, sed in venatu[56] sollertia et sagacitas[57] praecipua est. scrutatur vestigia atque persequitur, comitantem ad feram inquisitorem loro trahens, qua visa quam[58] silens[59] et occulte, set[60] quam significans[61] demonstratio est cauda primum , deinde rostro! ergo etiam senecta fessos caecosque ac debiles sinu ferunt, ventos et odorem captantes protendentesque rostra[62] ad cubilia.

[63] E tigribus eos Indi volunt concipi et ob[64] id in silvis coitus tempore alligant feminas. primo et secundo fetu nimis feroces putant gigni, tertio demum educant. hoc idem e lupis Galli, quorum greges suum[65] quisque ductorem e canibus et ducem habent. ilium in venatu comitantur, illi pa- [66]rent; namque inter se exercent etiam magisteria[67].

[68] — (Certum est iuxta Nilum amnem currentes lambere, ne crocodilorum aviditati[69] occasionem praebeant) — Indiam petenti Alexandro Magno rex Albaniae dono dederat inusitatae[70] magnitudinis unum, cuius specie delectatus iussit ursos, mox apros et deinde dammas[71] emitti, conteinptim[72] inmobili iacente[73] eo, qua segnitia[74] tanti corporis offensus imperator generosi spiritus interemi[75] eum iussit. nuntiavit hoc fama regi. itaque alterum mittens addidit mandata, ne in parvis experiri vellet, sed in leone elephantove[76]: duos sibi fuisse, hoc interempto praeterea nullum fore.

nec distulit Alexander leonemque fractum protinus vidit. postea elephantum iussit induci, haut[77] alio magis spectaculo laetatus. horrentibus quippe villis per totum corpus ingenti[78] primum latratu intonuit , mox[79] ingruit[80] adsultans contraque membra[81] exurgens[82] hinc et illinc[83] artifici dimicatione, qua[84] maxime opus esset, infestans atque evitans, donec adsidua rotatum[85] vertigine adflixit, ad casum eius tellure concussa.

[86] Canum generi bis[87] anno[88] partus. iusta[89] ad pariendum annua aetas. gerunt uterum[90] sexagenis diebus. gignunt caecos et, quo largiore aluntur lacte, eo tardiorem visum 15 accipiunt, non tamen umnquam[91] ultra XXI[92] diem[93] nec ante septimum. quidam tradunt, si unus gignatur, nono[94] die cernere , si gemini, decumo itemque[95] in[96] singulos adici totidem tarditatis ad lucem dies, et ab ea quae sit femina ex primipara genita Faunos[97] cerni. optimus[98] in fetu qui novissimus[99] cernere incipit aut quem primum fert in cubile feta.

[100] Rabies canum sirio[101] ardente homini pestifera, ut diximus, ita morsis letali[102] aquae metu. quapropter obviam[103] itur per XXX eos dies, gallinaceo[104] maxime fimo inmixto canum cibis aut, si praevenerit[105] morbus, veratro.

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation