Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 35, Chapter 6

Text kindly provided by Perseus

[1] Sunt autem colores austeri aut floridi. utrumque [2] natura aut mixtura evenit[3]. floridi sunt—quos dominus [4]pingenti[5] praestat[6]—minium[7], Armenium[8], cinnabaris, 20 chrysocolla, Indicum, purpurissum[9]; ceteri austeri. ex omnibus alii nascuntur, alii fiunt. nascuntur Sinopis[10], rubrica[11], Paraetonium, Melinum, Eretria[12], auripigmentum; lceteri finguntur[13], primumque quos in metallis diximus, [14] praeterea e vilioribus[15] ochra[16], cerussa usta, sandaraca, [17] sandyx, Syricum[18], atramentum.

[19] Sinopis inventa primum in Ponto est; inde[20] nomen a Sinope urbe. nascitur et in Aegypto, Baliaribus[21], Africa, sed optima in Lemno[22] etin Cappadocia, effossa e[23] speluncis[24]. pars[25], quae[26] saxis adhaesit[27], excellit[28]. glaebis suns colos, extra maculosus. hac[29] usi suntveteres ad splendorem. species Sinopidis tres: rubra[30] et minus rubens atque inter haso media. pretium optimae[31] $X$ II[32], usus ad penicillum aut si lignum colorare libeat;

[33] eius, quae[34] ex Africa venit, octoni[35] asses—cicerculum[36] appellant—; magis ceteris rubet, utilior abacis. idem pretium et[37] eius, quae pressior[38] vocatur , et[39] est maxime fusca. usus[40] ad bases[41] abacorum, in medicina[42] vero blandus .... emplastrisque[43] et malagmatis, sive sicca compositione sive liquida facilis, contra ulcera in umore[44] sita[45], velut[46] oris, sedis[47]. alvum sistit infusa, feminarum profluvia pota[48] denarii pondere[49]. eadem adusta siccat scabritias oculorum, e[50] vino maxime.

[51] Rubricae[52] genus in ea voluere intellegi quidam[53] secundae[54] auctoritatis, palmam enim Lemniae[55] dabant[56]. minio proxima haec est, multum antiquis celebrata[57] cum insula, in qua nascitur. nec nisi[58] signata venumdabatur, unde et sphragidem[59] appellavere.

hac minium sublinunt[60] adulterantque . in medicina praeclara res habetur. epiphoras[61] enim oculorum mitigat ac[62] dolores circumlita et aegilopia[63] manare[64] prohibet, sanguinem reicientibus ex aceto datur bibenda[65]. bibitur et contra lienum reniumque vitia et purgationes feminarum, item et contra venena et serpentium ictus terrestrium marinorumque[66], omnibus ideo antidotis familiaris .

[67]— E[68] reliquis[69] rubricae generibus fabris[70] utilissima Aegyptia et Africana, quoniam maxime sorbentur tectoriis.[71][72] *rubrica*[73] autem nascitur[74] et in ferrariis metallis. ea et fit ochra[75] exusta[76] * in ollis novis luto circumlitis . quo magis arsit in caminis, hoc melior. omnis autem rubrica siccat ideoque ex[77] emplastris conveniet[78] igni etiam sacro.

[79] Sinopidis Ponticae selibrae[80] silis[81] lucidi[82] libris X et Melini Graecensis[83] II mixtis tritisque una per dies duo-[84] denos[85] leucophorum[86] fit. hoc est glutinum auri, cum inducitur ligno.

Paraetonium[87] loci nomen habet ex Aegypto. spumam maris esse dicunt solidatam cum limo, et ideo conchae minutae inveniuntur[88] in eo. fit[89] et in Creta insula atque Cyrenis. adulteratur Romae creta Cimolia[90] decocta conspissataque[91]. pretium optimo in pondo VI[92] $X$ L. e candidis coloribus pinguissimum[93] et tectorii[94] tenacissimum propter levorem[95].

[96] Melinum candidum et ipsum est, optimum in Melo insula. in Samo quod[97] nascitur, eo[98] non utuntur pictores propter nimiam pinguitudinem; accubantes effodiunt ibi inter saxa venam[99] scrutantes. in medicina eundem usum habet quem Eretria[100] creta; praeterea linguam tactu[101] siccat, pilos detrahit smectica vi[102]. pretium in libras sestertii singuli.

Tertius e[103] candidis[104] colos est cerussa[105], cuius rationem in plumbi[106] metallis diximus. fuit et terra per se in[107] Theodoti[108] fundo inventa[109] Zmyrnae, qua veteres ad navium picturas[110][111] utebantur. nunc omnis ex plumbo et aceto fit, ut diximus.

[112] usta casu reperta est in incendio Piraeei[113] cerussa in urceis[114] cremata. hac primum[115] usus est Nicias supra dictus. optima nunc Asiatica habetur, quae et purpurea appellatur. pretium eius in libras $X$ VI[116]. fit et Romae cremato sile[117] marmoroso et restincto[118] aceto. sine usta non fiunt[119] umbrae.

Eretria[120] terrae suae habet nomen. hac Nicomachus et Parrhasius[121] usi. refrigerat, emollit[122], explet volnera ; si coquatur, ad siccanda praecipitur, utilis[123] et capitis doloribus et ad deprehendenda[124] pura; subesse enim ea -o intellegunt, si ex aqua inlita continuo[125] arescat[126].

[127] Sandaracam et ochram[128] luba tradidit[129] in insula Rubri maris Topazo[130] nasci, sed[131] inde non[132] pervehuntur ad nos. sandaraca quomodo fieret diximus. fit et adulte- [133] rina[134] ex cerussa in fornace cocta. color[135] esse debet flammeus . pretium in libras asses[136] quini.

[137] haec si torreatur aequa parte rubrica admixta, sandycem[138] facit, quamquam animadverto Vergilium[139] existimasse herbam id esse illo[140] versu: Sponte sua sandyx pascentis[141] vestiat[142] agnos. pretium in libras dimidium eius quod sandaracae. nec sunt alii[143] colores maioris ponderis.

Inter facticios est et Syricum[144], quo minium subllini diximus. fit autem Sinopide et[145] sandyce[146] mixtis.

[147]

[148] Atramentum quoque inter[149] facticios erit, quamquam est et terrae[150], geminae[151] originis. aut[152] enim salsuginis modo[153] emanat, aut terra ipsa sulpurei coloris ad hoc probatur . inventi sunt pictores, qui carbones infestatis[154] sepulchris effoderent[155]. inportuna[156] haec omnia ac novicia. fit enim e[157] fuligine[158] pluribus modis, resina vel pice exustis, propter quod etiam officinas aedificavere fumum eum non emittentes[159]. laudatissimum[160] eodem modo fit e taedis[161]. adulteratur fornacium[162] balinearumque[163] fuligine[164] quo[165] ad volumina scribenda utuntur.

[166] sunt qui et vini faecem siccatam excoquant adfirmentque[167], si ex bono vino faex ea[168] fuerit, Indici speciem id atramentum praebere. Polygnotus[169] et Micon, celeberrimi pictores, Athenis e vinaceis fecere, tryginon[170] appellantes[171]. Apelles[172] commentus est ex ebore combusto facere, quod elephantinum vocatur[173].

[174] adportatur et Indicum[175] ex India inexploratae adhuc inventionis mihi. fit etiam aput infectores ex flore nigro, qui adhaerescit aereis cortinis[176].[177] fit et ligno e taedis[178] combusto[179] tritisque in mortario carbonibus. mira in hoc saepiarum natura, sed ex iis[180] non fit. omne[181] autem atramentum sole perficitur , librarium cumme[182], tectorium glutino admixto. quod aceto liquefactum est[183], aegre eluitur[184].

[185] E reliquis[186] coloribus, quos[187] a dominis[188] dari diximus propter magnitudinem pretii[189], ante omnes[190] est purpurissum.[191] creta[192] argentaria cum purpuris[193] pariter tinguitur bibitque eum[194] colorem celerius lanis[195]. praecipuum est primum, fervente [196] aheno rudibus medicamentis inebriatum, proximum egesto eo addita[197] creta in ius idem et, quotiens id factum est, elevatur[198] bonitas pro numero dilutiore sanie.

[199] quare Puteolanum[200] potius laudetur quam Tyrium aut Gaetulicum vel Laconicum, unde pretiosissimae[201] purpurae; causa est quod hysgino[202] maxime inficitur rubiaque, quae[203] cogitur sorbere. vilissimum a Canusio. pretium a singulis[204] denariis in libras ad XXX. pingentes sandyce sublita, mox ex[205] ovo inducentes purpurissum, fulgorem[206] minii faciunt. si purpurae[207] facere malunt[208], caeruleum sublinunt[209], mox purpurissum [210][211] ex ovo inducunt.

[212] Ab hoc maxima auctoritas Indico. ex India venit harundinum spumae[213] adhaerescente limo. cum cernatur[214], nigrum, at[215] in diluendo mixturam purpurae caeruleique[216] mirabilem reddit[217]. alterum genus eius est in purpurariis officinis innatans cortinis[218], et est purpurae spuma. qui adulterant, vero Indico[219] tingunt[220] stercora[221] columbina[222] aut cretam Selinusiam[223] vel anulariam[224] vitro[225] inficiunt. probatur carbone; reddit[226] enim quod sincerum est flammam[227] excellentis purpurae et, dum fumat[228], odorem maris. ob id quidam [229] e[230] scopulis id colligi putant. pretium Indico $X$ XX[231] in libras. in medicina Indicum rigores et impetus sedat siccatque[232] ulcera.

[233] Armenia mittit quod eius nomine appellatur. lapis[234] est, hic quoque chrysocollae modo infectus, optimumque [235] est quod[236] maxime vicinum[237] et[238] communicato colore cum caeruleo. solebant librae eius trecenis[239] nummis taxari. inventa per Hispanias harena est similem curam recipiens; itaque ad denarios senos vilitas rediit[240]. distat a caeruleo candore modico, qui teneriorem hunc efficit colorem. usus[241] in medicina ad pilos tantum alendos habet maximeque in palpebris.

[242] Sunt etiamnum[243] novicii duo colores[244] e vilissimis[245]: viride est[246] quod Appianum vocatur et chrysocollam[247] mentitur , ceu parum multa[248] dicta[249] sint mendacia eius; fit e[250] creta viridi, aestimatum sestertiis[251] in libras. anulare quod vocant, candidum est, quo muliebres picturae inluminantur; fit et ipsum e creta[252] admixtis vitreis gemmis e volgi anulis, inde et anulare dictum.

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation