Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 31, Chapter 7

Text kindly provided by Perseus

Sal omnis aut fit aut gignitur, utrumque pluribus modis, sed causa gemina, coacto[1] umore vel[2] siccato [3]. siccatur in lacu Tarentino aestivis solibus, totumque stagnum in salem abit[4], modicum alioqui, altitudine genua non excedens, item[5] in Sicilia[6] in lacu, qui Cocanicus vocatur, et alio iuxta Gelam. horum extremitates tantum inarescunt, sicut in Phrygia, Cappadocia, Aspendi, ubi largius[7] coquitur[8] et usque ad medium[9]. aliud etiam in eo[10] mirabile, quod[11] tantundem nocte[12] subvenit, quantum die auferas. omnis e stagnis[13] sal minutus atque non glaeba est.

[14] aliud genus ex aquis maris sponte gignitur spuma in extremis litoribus ac scopulis relicta. hic omnis[15] rore[16] densatur, et est acrior qui in scopulis[17] invenitur. sunt etiamnum[18] naturales[19] differentiae tres. namque in Bactris duo[20] lacus vasti, alter[21] ad Scythas versus, alter[22] ad Arios[23], sale exaestuant[24], sicut[25] ad Citium in Cypro et circa Memphin extrahunt e[26] lacu, dein sole[27] siccant[28].

[29] sed et summa fluminum densantur in salem[30], amne[31] reliquo veluti sub gelu fluente[32], ut apud Caspias portas quae salis flumina appellantur, item circa Mardos et Armenios[33]. praeterea et[34] apud Bactros[35] amnes[36] Ochus et Oxus[37] ex[38] adpositis montibus deferunt salis ramenta.

sunt et in Africa lacus, et quidem turbidi, salem ferentes. ferunt quidem[39] et calidi fontes, sicut Pagasaei. et hactenus habent se[40] genera ex aquis sponte[41] provenientia.

[42] sunt et montes[43] nativi salis, ut in[44] Indis Oromenus[45], in quo lapicidinarum[46] modo caeditur renascens , maiusque regum[47] vectigal[48] ex eo est[49] quam ex auro[50] atque margaritis[51]. effoditur et[52] e terra, ut palam est umore densato[53], in Cappadocia. ibi quidem caeditur[54] specularium lapidum modo; pondus magnum glaebis[55], quas micas vulgus appellat.

[56] Gerris[57] Arabiae oppido muros domosque massis[58] salis faciunt aqua feruminantes[59]. invenit et iuxta Pelusium Ptolemaeus[60] rex, cum castra faceret. quo exemplo postea inter Aegyptum et Arabiam etiam squalentibus locis coeptus[61] est inveniri[62] detractis harenis, qualiter et per Africae sitientia usque[63] ad Hammonis oraculum, is quidem crescens cum luna noctibus[64].

[65] nam et[66] Cyrenaici[67] tractus nobilitantur Hammoniaco et ipso, quia sub harenis inveniatur, appellato. similis est colore[68] alumini, quod schiston[69] vocant, longis glaebis neque perlucidis, ingratus[70] sapore, sed medicinae utilis. probatur quam maxime perspicuus , rectis scissuris. insigne[71] de eo proditur, quod levissimus intra specus suos in lucem universam prolatus vix credibili[72] pondere ingravescat. causa evidens, cuniculorum spiritu madido[73] sic[74] adiuvante[75] molientes[76], ut[77] adiuvant [78] aquae. adulteratur Siculo, quem Cocanicum appellavimus,[79] nec non et Cyprio[80] mire simili.

[81] in Hispania quoque citeriore Egelestae[82] caeditur glaebis paene translucentibus [83], cui[84] iam pridem palma[85] a plerisque medicis inter omnia salis genera perhibetur. omnis locus, in quo reperitur sal, sterilis[86] est nihilque gignit. et in totum sponte nascens intra[87] haec est[88].

[89]Facticii[90] varia genera. volgaris plurimusque[91] in salinis mari adfuso non sine aquis[92] dulcibus[93] riguis[94], sed imbre maxime iuvante ac super omnia sole multo .... que[95], aliter[96] non inarescens[97]. Africa[98] circa Uticam construit[99] acervos salis ad collium speciem, qui ubi sole[100] lunaque induruere, nullo umore liquescunt vixque etiam ferro caeduntur. fit tamen et in Creta sine[101] riguis mare in salinas iufundentibus et circa Aegyptum ipso mari[102] influente[103] in solum, ut credo, Nilo sucosum[104].

[105] fit et[106] puteis[107] in salinas ingestis. prima densatio Babylone[108] in bitumen liquidum cogitur oleo simile, quo[109] et in lucernis utuntur. hoc[110] detracto subest sal. et in Cappadocia e puteis ac fonte aquam[111] in salinas ingerunt. in Chaonia[112] excocunt aquam e[113] fonte refrigerandoque salem faciunt[114] inertem nec candidum[115].

[116] Galliae Germaniaeque ardentibus lignis aquam salsam infundunt; Hispaniae[117] quadam[118] sui parte e puteis hauriunt[119] muriam[120] appellantes[121]. illi[122] quidem et lignum referre arbitrantur. quercus optima, ut quae[123] per se cinere[124] sincero[125] vim salis reddat, alibi corylus [126] laudatur. ita infuso liquore salso arbor[127] etiam in salem vertitur. quicumque[128] ligno confit[129] sal niger est. Apud Theophrastum invenio Umbros harundinis et iunci[130] cinerem decoquere aqua solitos, done exiguum superesset umoris[131]. quin et e muria salsamentorum recoquitur iterumque consumpto liquore ad naturam suam redit, vulgo e menis[132] iucundissimus.

[133] Marinorum maxume laudatur Cyprius a Salamine, at e[134] stagnis[135] Tarentinus ac Phrygius, qui Tattaeus[136] vocatur. hi duo oculis utiles[137]. e[138] Cappadocia qui in laterculis adfertur , cutis[139] nitorem[140] dicitur facere. magis tamen extendit is, quem Citium[141] appellavimus, itaque a partu[142] ventrem[143] eo cum melanthio inlinunt.

[144] salsissimus sal qui siccissimus , suavissimus omnium Tarentinus atque candidissimus, set[145] de[146] cetero fragilis qui maxime candidus. pluvia dulcescit omnis, suaviorem tamen rores[147] faciunt, sed copiosum aquilonis flatus[148]. austro non nascitur. flos salis non fit nisi aquilonibus. in igni[149] nec[150] crepitat nec exilit Tragasaeus [151] neque Acanthius[152], ab oppido appellatus, nec[153] ullius[154] spuma[155] aut[156] ramentum tenuius[157]. Agrigentinus ignium patiens ex aqua exilit[158].

[159] sunt et colorum differentiae[160]. rubet[161] Memphi, rufus est circa Oxum, Centuripis[162] purpureus, circa Gelam in eadem[163] Sicilia tanti splendoris, ut imaginem[164] recipiat. in Cappadocia crocinus[165] effoditur, tralucidus et odoratissimus . ad medicinae usus antiqui Tarentinum maxime laudabant, ab hoc[166] quemcumque e marinis, ex eo genere spumeum praecipue, iumentorum vero et boum oculis Tragasaeum et Baeticum[167].

[168] ad opsonium et cibum utilior quisquis facile liquescit, item umidior, minorem enim amaritudinem habent, ut Atticus et Euboicus. servandis carnibus aptior acer et siccus, ut[169] Megaricus. conditur etiam odoribus additis[170] et pulmentarii vicem implet, excitans [171] aviditatem invitansque[172] in omnibus cibis ita, ut sit peculiaris ex eo intellectus inter innumera condimenta, item[173] in mandendo[174] quaesitus garo.

[175] quin et pecudes armentaque[176] et iumenta[177] sale maxime sollicitantur ad pastus[178], multo[179] tum largiore[180] lacte multoque[181] gratiore[182] etiam in caseo dote[183]. ergo, Hercules, vita humanior sine sale non quit[184] degere[185], adeoque[186] necessarium elementum est, uti[187] transient intellectus ad voluptates[188] animi quoque eximias[189]. sales[190] appellantur, omnisque vitae lepos et summa hilaritas laborumque requies non alio magis vocabulo[191] constat.

[192]honoribus etiam militiaeque interponitur salariis inde dictis, magna apud antiquos et[193] auctoritate, sicut apparet ex nomine Salariae viae, quoniam illa salem in Sabinos portari convenerat. Ancus Marcius rex[194] salis modios[195]VI[196] in congiario dedit populis[197] et salinas primus instituit. Varro etiam pulmentarii vice[198] usos veteres auctor est, et[199] salem[200] cum pane[201] esitasse eos proverbio apparet. maxime tamen in sacris intellegitur auctoritas, quando nulla conficiuntur sine mola salsa.

[202] Salinarum[203] sinceritas summam fecit[204] suam differentiam quadam[205] favilla[206] salis, quae levissima ex eo est et candidissima. appellatur et flos salis, in totum diversa res umidiorisque naturae et crocei coloris aut rufi, veluti[207] rubigo salis, odore quoque ingrato ceu gari[208] dissentiens a sale, non modo a spuma. Aegyptus invenit[209], videturque Nilo[210] deferri[211].

et fontibus tamen quibusdam innatat[212]. optimum ex eo quod olei[213] quandam pinguitudinem reddit; est enim etiam in sale[214] pinguitudo, quod miremur. adulteratur autem tinguiturque rubrica aut plerumque testa trita[215], qui fucus aqua[216] deprehenditur diluente[217] facticium colorem[218], cum verus ille non nisi oleo resolvatur et unguentarii propter colorem eo maxime utantur. canitia in vasis[219] summa est,[220] media vero[221] pars umidior, ut diximus.

floris natura aspera, excalfactoria, stomacho inutilis, sudorem ciet, alvum[222] solvit in vino et aqua, acopis et zmecticis[223] utilis. detrahit et ex palpebris pilos[224]. ima faecis[225] concutiuntur, ut[226] croci color redeat.

Praeter haec[227] etiamnum appellatur in salinis salsugo, ab aliis salsilago, tota liquida[228], a marina aqua salsiore[229] vi distans[230].

[231]— Aliud[232] etiamnum liquoris exquisiti genus, quod garum vocavere[233], intestinis piscium ceterisque, quae abicienda essent, sale maceratis, ut sit illa putrescentium sanies. hoc olim conficiebatur ex pisce, quem Graeci garon vocabant, capite eius usto suffitu[234] extrahi secundas monstrantes[235],

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation