Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing
Contrast
normal

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.
Book 1
Book 2
Chapter 1§ 2.1 Chapter 2§ 2.2 Chapter 3§ 2.3 Chapter 4§ 2.4 Chapter 5§ 2.5 Chapter 6§ 2.6 Chapter 7§ 2.7 Chapter 8§ 2.8 Chapter 9§ 2.9 Chapter 10§ 2.10 Chapter 11§ 2.11 Chapter 12§ 2.12 Chapter 13§ 2.13 Chapter 14§ 2.14 Chapter 15§ 2.15 Chapter 16§ 2.16 Chapter 17§ 2.17 Chapter 18§ 2.18 Chapter 19§ 2.19 Chapter 20§ 2.20 Chapter 21§ 2.21 Chapter 22§ 2.22 Chapter 23§ 2.23 Chapter 24§ 2.24 Chapter 25§ 2.25 Chapter 26§ 2.26 Chapter 27§ 2.27 Chapter 28§ 2.28 Chapter 29§ 2.29 Chapter 30§ 2.30 Chapter 31§ 2.31 Chapter 32§ 2.32 Chapter 33§ 2.33 Chapter 34§ 2.34 Chapter 35§ 2.35 Chapter 36§ 2.36 Chapter 37§ 2.37 Chapter 38§ 2.38 Chapter 39§ 2.39 Chapter 40§ 2.40 Chapter 41§ 2.41 Chapter 42§ 2.42 Chapter 43§ 2.43 Chapter 44§ 2.44 Chapter 45§ 2.45 Chapter 46§ 2.46 Chapter 47§ 2.47 Chapter 48§ 2.48 Chapter 49§ 2.49 Chapter 50§ 2.50 Chapter 51§ 2.51 Chapter 52§ 2.52 Chapter 53§ 2.53 Chapter 54§ 2.54 Chapter 55§ 2.55 Chapter 56§ 2.56 Chapter 57§ 2.57 Chapter 58§ 2.58 Chapter 59§ 2.59 Chapter 60§ 2.60 Chapter 61§ 2.61 Chapter 62§ 2.62 Chapter 63§ 2.63 Chapter 64§ 2.64 Chapter 65§ 2.65 Chapter 66§ 2.66 Chapter 67§ 2.67 Chapter 68§ 2.68 Chapter 69§ 2.69 Chapter 70§ 2.70 Chapter 71§ 2.71 Chapter 72§ 2.72 Chapter 73§ 2.73 Chapter 74§ 2.74 Chapter 75§ 2.75 Chapter 76§ 2.76 Chapter 77§ 2.77 Chapter 78§ 2.78 Chapter 79§ 2.79 Chapter 80§ 2.80 Chapter 81§ 2.81 Chapter 82§ 2.82 Chapter 83§ 2.83 Chapter 84§ 2.84 Chapter 85§ 2.85 Chapter 86§ 2.86 Chapter 87§ 2.87 Chapter 88§ 2.88 Chapter 89§ 2.89 Chapter 90§ 2.90 Chapter 91§ 2.91 Chapter 92§ 2.92 Chapter 93§ 2.93 Chapter 94§ 2.94 Chapter 95§ 2.95 Chapter 96§ 2.96 Chapter 97§ 2.97 Chapter 98§ 2.98 Chapter 99§ 2.99 Chapter 100§ 2.100 Chapter 101§ 2.101 Chapter 102§ 2.102 Chapter 103§ 2.103 Chapter 104§ 2.104 Chapter 105§ 2.105 Chapter 106§ 2.106 Chapter 107§ 2.107 Chapter 108§ 2.108 Chapter 109§ 2.109
Book 3
Book 4
Book 5
Book 6
Book 7
Book 8
Book 9
Book 10
Book 11
Book 12
Book 13
Book 14
Book 15
Book 16
Book 17
Book 18
Book 19
Book 20
Book 21
Book 22
Book 23
Book 24
Book 25
Book 26
Book 27
Book 28
Book 29
Book 30
Book 31
Book 32
Book 33
Book 34
Book 35
Book 36
Book 37
Pliny the Elder · Naturalis Historia

Book 36, Chapter 22

Text kindly provided by Perseus

[1] Auctoribus curae fuere lapides mortariorum quoque, nec[2] medicinalium tantum aut ad pigmenta pertinentium . Etesium[3] lapidem in iis praetulere ceteris, mox[4] Thebaicum, quem pyrropoecilon appellavimus—aliqui[5] psaranum[6] vocant—, tertium[7] ex[8] chalazio chrysiten[9], medicis autem ex basanite[10]. hic enim lapis nihil ex sese remittit . ii[11] lapides, qui sucum reddunt, oculorum medicamentis utiles existimantur; ideo Aethiopici ad ea maxime probantur.

[12] Taenarium lapidem[13] et Phoeniceum[14] et haematiten iis medicamentis prodesse tradunt, quae ex croco componantur; ex alio Taenario[15], qui niger est, et[16] ex Pario lapide non[17] aeque medicis utilem, potioremque[18] ex alabastrite[19] Aegyptio[20] vel ex ophite[21] albo. est enim hoc genus ophitis[22], ex[23] quo vasa et cados etiam faciunt.

[24] In Siphno[25] lapis est, qui cavatur tornaturque in vasa vel[26] coquendis[27] cibis utilia vel ad esculentorum[28] usus, quod[29] et in Comensi[30] Italiae lapide viridi[31] accidere scimus, sed in Siphnio[32] singulare quod excalfactus oleo nigrescit durescitque natura[33] mollissimus[34]. tanta qualitatium[35] differentia est, nam mollitiae trans[36] Alpis[37] praecipua sunt exempla. in Belgica provincia candidum lapidem serra, qua lignum, faciliusque etiam secant tantum[38] ad[39] tegularum[40] et imbricum vicem vel, si libeat, quae[41] vocant pavonacea tegendi[42] genera.

[43] Et hi quidem sectiles sunt, specularis vero, quoniam et hic lapidis[44] nomen optinet, faciliore multo natura finditur[45] in quamlibeat[46] tenues crustas. Hispania hunc tantum citerior olim dabat, nec tota, sed intra C???[47] passuum[48] circa Segobrigam[49] urbem, iam et Cypros et Cappadocia et Sicilia et nuper inventum Africa, postferendos tamen omnes Hispaniae, Cappadocia[50] amplissimos[51] magnitudine[52][53], sed obscuros[54].

[55] sunt et in Bononiensi Italiae parte[56] breves, macula[57] complexu silicis alligata[58], quorum[59] tamen appareat natura similis. puteis in Hispania effoditur e[60] profunda altitudine, nec non et saxo inclusus sub terra invenitur extrahiturque[61] aut exciditur, sed maiore[62]ex parte fossili natura, absolutus in se caementi[63] modo, numquam adhuc quinque pedum longitudine amplior. umorem[64] hunc terrae quadam anima[65] crystalli[66] modo glaciari et in lapidem concrescere manifesto[67] apparet, quod cum ferae decidere in puteos tales, medullae in ossibus earum post unam[68] hiemem in eandem[69] lapidis naturam[70] figurantur[71].

invenitur et niger aliquando, sed candido[72] natura[73] mira, cum sit mollitia nota, perpetiendi soles[74] rigoresque, nec[75] senescit, si modo iniuria[76] absit[77], cum hoc etiam in caementis multorum generum accidat. invenere et alium usum in ramentis squamaque[78], Circum maximum ludis Circensibus sternendi ut sit in commendatione candor.

[79] Nerone principe in Cappadocia repertus est lapis duritia marmoris, candidus atque tralucens etiam qua parte fulvae inciderant venae, ex argumento phengites appellatus. hoc construxerat aedem Fortunae, quam[80] Seiani[81] appellant[82], a Servio rege sacratam, amplexus aurea domo; quare etiam foribus opertis[83] interdiu claritas ibi diurna[84] erat alio[85] quam specularium modo tamquam inclusa luce, non transmissa.—In Arabia quoque esse lapidem vitri modo tralucidum, quo utantur[86] pro specularibus, Iuba auctor est.

Nunc ad operarios[87] lapides transisse conveniat primumque cotes ferro acuendo[88]. multa earum genera: Creticae[89] diu maximam laudem habuere, secundam Laconicae e Taygeto[90] monte, oleo utraeque[91] indigentes. inter aquarias Naxiae laus maxima[92] fuit, mox Armeniacae[93], de quibus diximus. ex oleo et aqua Ciliciae[94] pollent, ex[95] aqua Arsinoiticae[96].

[97] repertae[98] sunt et in Italia aqua trahentes aciem acerrimae[99] effectu, nec non et trans Alpis, quas passernices vocant. quarta ratio est saliva hominis[100] proficientium in[101] tonstrinarum[102] officinis[103]. Laminitanae[104] ex Hispania citeriore in eo genere praecipuae.

[105] E[106] reliqua multitudine[107] lapidum tofus[108] aedificiis inutilis est mortalitate[109], mollitia[110]. quaedam[111] tamen loca non alium habent, sicuti[112] Carthago in Africa. exestur[113] halitu[114] maris, friatur[115] vento, everberatur[116] imbri. sed cura tuentur picando parietes, quoniam et tectorii[117] calce[118] eroditur[119], sciteque dictum est ad tecta eos pice[120], ad vina calce uti, quoniam sic musta condiunt.

[121] allia mollitia circa Romam Fidenati[122] et Albano. in Umbria[123] quoque[124] et Venetia albus lapis dentata serra secatur. hi tractabiles in opere[125] laborem [126] quoque tolerant[127], sub tecto dumtaxat; aspergine et gelu pruinisque[128] rumpuntur in testas, nec contra auram maris robusti. Tiburtini, ad reliqua fortes, vapore dissiliunt .

[129] Nigri silices optimi[130], quibusdam in locis et[131] rubentes . nonnusquam vero et albi[132], sicut in[133] Tarquiniensi Anicianis lapicidinis[134]circa lacum[135] Volsiniensem et in Statoniensi [136], quibus ne ignis[137] quidem noceat[138]. iidem et in[139] monimentis[140] scalpti[141] contra vetustatem quoque incorrupti permanent; ex iis formae fiunt, in quibus aera funduntur. est et viridis[142] lapis vehementer igni resistens,

sed nusquam copiosus et, ubi invenitur, lapis, non saxum, est. e[143] reliquis[144] pallidus[145] in caemento[146] raro utilis, globosus contra iniurias fortis, sed[147] structurae[148] infidelis, nisi[149] multa suffrenatione devinctus. nec certior fluviatilis, semper veluti madens.

[150] remedium est in lapide dubio[151] aestate eum[152] eximere nec ante biennium inserere tecto, domitum tempestatibus . quae ex eo laesa fuerint, subterraneae[153] structurae [154] aptentur[155] utilius; quae[156] restiterint[157], tutum est vel caelo committere.

[158] Graeci[159] e lapide duro aut silice[160] aequato[161] struunt[162] veluti latericios parietes. cum ita fecerunt, isodomon[163] vocant genus structurae; at[164] cum inaequali crassitudine structa sunt[165] coria[166], pseudisodomon[167]. tertium est emplecton; tantummodo frontibus[168] politis reliqua fortuita conlocant.

[169]alternas coagmentationes[170] fieri, ut commissuras antecedentium medii lapides optineant, necessarium est, in medio quoque pariete, si res patiatur[171]; si minus, utique a lateribus[172]. medios parietes farcire fractis caementis diatonicon[173] vocant. reticulata[174] structura[175], qua[176][177] frequentissime Romae struunt, rimis opportuna est[178]. structuram ad normam et libellam[179] fieri, ad perpendiculum respondere oportet[180][181].

Reader settings

Side Panel

Text SizeRelative to your text size
85%

Textual Aids

Touch Navigation