Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.

Dictionary settings

Enabled Dictionaries
Search Scope

Match conjugated verbs and declined nouns/adjectives.

Highlight Strength 50%
Contents (11 entries · 26 senses)
L&S Lewis & Short (2)
Source
Source & Attribution
Text provided under a CC BY-SA 4.0 license by the Perseus Digital Library, with funding from the National Endowment for the Humanities. Digitized from Charlton T. Lewis and Charles Short, A Latin Dictionary (1879). Data originally from PerseusDL/lexica and accessed from github.com/nkprasad12/lexica.
Jump to
instĭtūtum Copy link
ⓘ

īnstĭtūte: neut voc sg

• instĭtūtum, i, n. [id.], a purpose, intention, design; an arrangement, plan; mode of life, habits, practices, manners; a regulation, ordinance, institution; instruction; agreement, stipulation (class.): ejus omne institutum voluntatemque omnem successio prospera consecuta est, Cic. Hortens. Fragm.: ad hujus libri institutum illa nihil pertinent, id. Top. 6: me nunc oblitum consuetudinis et instituti mei, id. Att. 4, 18: meretricium, id. Cael. 20, 50: majorum, id. Agr. 2, 1: vitae capere, to form a plan of life, id. Fin. 4, 15, 40: juris publici leges et instituta, id. Brut. 77: instituta Parthorum, Tac. A. 6, 32: institutis patriae parere, Nep. Ages. 4: praecepta institutaque philosophiae, Cic. Off. 1, 1: optimis institutis mentem infantium informare, Quint. 1, 1, 16.—Adv.: ex instituto, according to law or tradition: militem ex instituto dare, Liv. 6, 10, 6; 45, 13, 8.
ⓘ

īnstĭtūtē: adverbial

īnstĭtūte: perf part pass masc/neut voc sg

• instĭtŭo, ŭi, ūtum (institivi, Plaut. Most. 1, 2, 2), 3, v. a. [in-statuo]. To put or place into, to plant, fix, set (cf.: instruo, informo; class.): vestigia nuda sinistri Instituere pedis, Verg. A. 7, 690.— Trop.: argumenta in pectus multa institui, I have put, i. e. formed in my heart, Plaut. Most. 1, 2, 2: quemquamne hominem in animum instituere, aut parare, i. e. to set his heart on (al. in animo), Ter. Ad. 1, 1, 13.—
      1. 2. To set up, erect, plant, establish, arrange: vestigia, Lucr. 4, 474: arborem, Suet. Galb. 1: pratum, Col. 2, 18, 3: jugera tercenta, ubi institui vineae possunt, Cic. Agr. 2, 25, 67: portorium vini, to lay on, impose, id. Font. 5: instituit officinam Syracusis in regia maximam, founded, erected, Cic. Verr. 2, 4, 24, § 54: mercatum, id. Phil. 3, 12: codicem et conscribere, id. Rosc. Com. 2: bibliothecam, Plin. 35, 2, 2, § 10. —
    1. B. In gen., to make, fabricate, construct: magnus muralium pilorum numerus instituitur, Caes. B. G. 5, 39: naves, to build, id. ib. 5, 11: pontem, to construct, id. ib. 4, 18: turres, id. ib. 5, 52: amphora coepit institui, Hor. A. P. 22: convivia, Suet. Tit. 7: longiorem sermonem, to hold, Caes. B. G. 5, 37: delectum, id. B. C. 1, 16: remiges ex provincia, to obtain, procure, id. B. G. 3, 9.—
      1. 2. To prepare, furnish, provide (viands, food, a feast, etc.): dapes, Verg. A. 7, 109: convivium, Just. 12, 13, 6: convivia jucunda, Suet. Tit. 7.—
  1. II. Trop.
    1. A. To institute, found, establish, organize, set up (of institutions, governments, etc.); cf.: ibi regnum magnum institutum, Plaut. Rud. 4, 2, 30: quo in magistratu non institutum est a me regnum, sed repressum, Cic. Sull. 7, 21: so, magistratum, id. Att. 6, 1, 8: de civitatibus instituendis littera, id. de Or. 1, 19, 86: civitatis formam, Tac. H. 4, 8: is id regnum cum fratribus suis instituit, Lact. 1, 13, 14: ab instituta gente, Amm. 17, 13, 27: collegium figulorum, Plin. 35, 12, 46, § 159: aerarium militare, Suet. Aug. 49: stipendia, id. Claud. 5.—So of holidays, games, etc.: ferias diesque festos, Plin. 18, 29, 69, § 284: Saturnalia institutus festus dies, Liv. 2, 21, 2: sacros ludos, Ov. M. 1, 446.—
    2. B. To institute, appoint one, esp. as heir or to an office: qui me cum tutorem, tum etiam secundum heredem instituerit, Cic. Fam. 13, 61: Populum Romanum tutorem, id. de Or. 1, 53, 228: magistratum, id. Att. 6, 1; Suet. Caes. 83; id. Vitel. 6; id. Claud. 1; Just. 7, 2, 5; Plin. Ep. 5, 1, 9.—
    3. C. With ut, to ordain that: Arcesilas instituit, ut ii, qui, etc., Cic. Fin. 2, 1, 2: ut fierent quaestores), Liv. 4, 4; Cic. Tusc. 5, 20, 58.—With the simple subj.: instituit, quotannis subsortitio a praetore fieret, Suet. Caes. 41.—
    4. D. To take upon one's self, to undertake: ubi cenas hodie, si hanc rationem instituis? Plaut. Stich. 3, 1, 26: cum Zenone Arcesilas sibi omne certamen instituit, Cic. Ac. 1, 12.—
    5. E. To undertake, begin, commence: id negotium institutum est, Plaut. Poen. 4, 2, 103: si diligentiam, quam instituisti, adhibueris, id. ib. 16, 20: perge tenere istam viam, quam instituisti, Q. Cic. Petit. Cons. 14: ad hunc ipsum quaedam institui, Cic. Ac. 1, 1, 2: historia nec institui potest sine, etc., id. Leg. 1, 3, 9: iter, Hor. C. 3, 27, 5.— With inf.: ut primum Velia navigare coepi, institui Topica conscribere, Cic. Fam. 7, 19 init.: flagitare, id. ib. 10, 16, 1: si quae non nupta mulier virorum alienissimorum conviviis uti instituerit, begun, made it a practice, id. Cael. 20, 49: recitare omnia, Suet. Aug. 84. —
  2. F. Of troops, to draw up, arrange: tu actionem instituis, ille aciem instruit, Cic. Mur. 9: quartae aciei quam instituerat, signum dedit, Caes. B. C. 3, 93, 5.—
  3. G. To provide, procure: quaestum, Cic. Quint. 3: aliquos sibi amicos, Cic. Verr. 2, 4, 9, § 21: animum ad cogitandum, apply, Ter. Phorm. 2, 1, 10. —
  4. H. To purpose, determine, resolve upon: in praesentia (Caesar) similem rationem operis instituit, Caes. B. C. 1, 42, 1. —With inf.: senex scribere historias instituit, Nep. Cat. 3: quaerere tempus ejus interficiendi, id. Alcib. 5: montanos oppugnare, Liv. 28, 46: habere secum, Caes. B. G. 7, 13, 1: coronas ad ipsum mittere, Suet. Ner. 22.— With object-clause: frumentum plebi dari, Vell. 2, 6, 3.—
  5. I. To order, govern, administer, regulate: sapienter vitam instituit, Ter. And. 1, 1, 40: libri de civitatibus instituendis, Cic. de Or. 1, 19, 86: mores, Quint. 1, 2, 2: familiam, id. 10, 3, 9.—
  6. K. To teach, instruct, train up, educate: sic tu instituis adulescentes? Cic. Cael. 17, 39: oratorem, Quint.1, 1, 21.—With inf.: Latine loqui, Col. 1, 1, 12: Pan primus calamos cerā conjungere plures Instituit, Verg. E. 2, 32; 5, 30; id. G. 1, 148: amphora fumum bibere instituta Consule Tullo, Hor. C. 3, 8, 11: cum tibiis canere voce instituit, Plin. 7, 56, 57, § 204.—With abl.: aliquem disciplinis Graecis, Quint. 1, 1, 12: lyrā, id. 1, 10, 13: disciplina Romana, Suet. Caes. 24.—With ad: aliquem ad dicendum, Cic. de Or. 2, 39, 162: aliquem artibus et moribus, Juv. 14, 74: filios instituere atque erudire ad majorum instituta, Cic. Verr. 2, 3, 69; § 161: ad lectionem, Quint. 1, 7, 17.— With ut or ne and subj.: quem tu a puero sic instituisses, ut nobili ne gladiatori quidem faveret, Cic. Quint. 21, 69: pueros, ut, etc., Suet. Tib. 44; id. Aug. 64: nos, ne quem coleremus, etc., Sall. J. 14, 18.—Of animals: boves, Col. 6, 2, 8 al.
GAF Gaffiot (2)
Source
Source & Attribution
Félix Gaffiot, Dictionnaire illustré latin-français (1934). Digital data kindly provided by gaffiot.fr.
Jump to
ⓘ

īnstĭtūte: neut voc sg

• īnstĭtūtum, ī, n. (instituo),
1. plan établi, manière d'agir réglée, habitude : Cic. Ac. 2, 13 ; Att. 4, 17, 1 ; Cæcil. 5 ; de Or. 2, 113 ; instituto Cæsaris Cæs. G. 7, 24, 5, conformément à la manière de faire habituelle de César ; instituto suo copias eduxit Cæs. G. 1, 50, 1, suivant son habitude établie, il fit sortir les troupes || ex instituto Liv. 6, 10, 6, d'après l'usage établi, cf. Liv. 45, 13, 8 || dessein, plan d'un ouvrage, objet : Cic. Top. 28
2. disposition, organisation [en matière politique, civile, morale, religieuse] ; [gént au pl.] instituta, institutions : Cic. Sest. 17 ; Tusc. 4, 1 ; Liv. 3, 31, 8 || [phil.] idées établies comme fondement, idées préalablement posées ; enseignements, principes, discipline : Cic. Off. 1, 1 ; Br. 31 ; 119 ; Læl. 13.
ⓘ

īnstĭtūtē: adverbial

īnstĭtūte: perf part pass masc/neut voc sg

• īnstĭtŭō, tŭī, tūtum, ĕre (in et statuo), tr.,
1. placer dans : argumenta in pectus Pl. Most. 86, dresser des raisonnements dans son esprit, faire des raisonnements à part soi ; *aliquem in animo [in aninum] Ter. Ad. 38, installer qqn dans son cœur, dans son affection
2. mettre sur pied, disposer, ménager, établir : remiges ex Provincia Cæs. G. 3, 9, 1, lever des rameurs dans la Province ; duplicem aciem Cæs. G. 3, 24, 1, disposer l'armée sur deux lignes ; aliquem heredem Cic. Fam. 13, 61, instituer qqn héritier, cf. Cic. Br. 195 ; de Or. 1, 228 ; sibi amicos Cic. Verr. 2, 4, 21, se créer des amis || disposer, construire : [un pont] Cæs. G. 4, 18, 4 ; [des navires] G. 5, 11, 4 ; [des tours, des retranchements] G. 5, 52, 2
3. [fig.] ménager, préparer, commencer : historiam Cic. Leg. 1, 9, entreprendre d'écrire l'histoire ; certamen Cic. Tusc. 3, 51, engager une bataille (discussion) ; perge ut instituisti Cic. de Or. 2, 124, continue comme tu as commencé || [avec inf.] se mettre en devoir de, entreprendre de : Cic. Fam. 7, 19 ; Att. 5, 21, 9
4. établir, instituer, fonder : portorium Cic. Font. 19, établir un péage ; regnum Cic. Sest. 21, instituer une tyrannie ; diem festum Liv. 2, 21, 2, établir une fête ; ut instituerat Cæs. G. 6, 3, 4, comme il en avait établi l'usage ; quos habere secum instituerat Cæs. G. 7, 13, 1, qu'il avait institués ses gardes (son escorte) ; instituit ut... adurerent Cic. Tusc. 5, 58, il établit qu'elles brûleraient..., cf. Cic. Fin. 2, 2 ; instituit subsortitio fieret Suet. Cæs. 41, il établit que le tirage au sort aurait lieu...
5. organiser qqch. qui existe, ordonner, régler : civitates Cic. de Or. 1, 86, organiser les cités, les états ; philosophorum præceptis instituta vita Cic. Fin. 4, 17, vie réglée sur les préceptes des philosophes || former (dresser) qqn : adulescentes Cic. Cæl. 39, former les jeunes gens ; oratorem Quint. 1, 1, 21, former un orateur ; aliquem ad dicendum Cic. de Or. 2, 162, dresser, façonner qqn à l'art de parler || [avec inf.] enseigner à : Col. Rust. 1, 1, 12 ; Virg. B. 2, 33 ; amphora fumum bibere instituta Hor. O. 3, 8, 11, amphore instruite à boire la fumée [soumise à l'action de...].
GES Gesner (2)
Source
Source & Attribution
Johann Matthias Gesner, Novus Linguae et Eruditionis Romanae Thesaurus (1749). Transcribed by the team of Dr. Wilhelm Kühlmann from Heidelberg University; accessed via latin-dict.github.io.
Jump to
institutum Copy link
ⓘ

īnstĭtūte: neut voc sg

INSTITVTVM i. n. [προαίρεσις, ἔθος] Quod quis instituit. Mos, Lex, Consuetudo, quidquid facere coepimus cum consilio pergendi. […]
Page Scan
instituo Copy link
ⓘ

īnstĭtūtē: adverbial

īnstĭtūte: perf part pass masc/neut voc sg

INSTITVO ui, utum, ere. [προαιρέομαι, ἄρχομαι] Ex In et Statuo; significat plus quam Statuo, vel Decerno, nempe ipsum initium actionis, aut operis. […]
Page Scan
FOR Forcellini (2)
Source
Source & Attribution
Egidio Forcellini, Totius Latinitatis Lexicon. Digital entries displayed from lexica.linguax.com, maintained by Godmy. All credit belongs to the respective authors and contributors.
Jump to
S&H Smith & Hall (2)
Source
Source & Attribution
Digitized by Distributed Proofreaders from William Smith and Theophilus D. Hall, A Copious and Critical English-Latin Dictionary (1871), and generously placed into the public domain.
Jump to
• institute (v.):
    1. I. To establish and organize:
      1. 1. instĭtuo, i, ūtum, 3 (to set on foot, originate): to i. sacred rites, sacra i., Liv. 1, 19: Cic. Att. 6, 1, 5: Ov also foll. by ut, to i. a practice: Cic. v. to introduce.
      2. 2. constĭtuo, 3: v. to establish (II.).
      3. 3. sometimes făcio (to make, appoint) may serve, cf. Liv 1, 19, med., Janum indicem belli et pacis fecit, he i.d the custom of making Janus the sign of peace or war: v. to appoint.
    2. II. To appoint formally: instĭtuo, 3 v to appoint (I.).
institute (subs.) Copy link
• institute (subs.): chiefly in pl., to denote a body of instruction: instĭtūtiōnes: e. g. Gaii.
R&A Riddle & Arnold (1)
Source
Source & Attribution
J. E. Riddle and T. K. Arnold, A Copious and Critical English-Latin Lexicon. Data retrieved from FergusJPWalsh/riddle-arnold under a CC BY-SA 4.0 license.
INSTITUTE Copy link
• INSTITUTE
1.
  • v. Establish (laws, rules, etc.), instituere (e.g., magistratum, ferias, sacros ludos).
  • Instruct (in anything), instituere (absolutely, or ad aliquid or ad [aliquid] faciendum). (The words are found in this connection and order.) instituere atque erudire. [Vid. INSTRUCT, TEACH.]
  • To set on foot. To institute an inquiry, quaestionem de aliqua re instituere (e.g., de morte alicujus, Cic.); quaestionem de aliqua re constituere (e.g., de furto, Cic.). To institute a suit, actionem instituere (Cic., Mur., 9); against anybody, actionem or litem alicui intendere. [Vid: To ACCUSE, “to bring an ACTION. “]
  • To invest with the care of souls, *beneficio alicui sacerdotem instituere (☞ aliquem tutorem instituere filiorum orbitati, Cic., Or. 1, 53).
2. s. Book of elements or principles, praecepta institutaque (e.g., pbilosophiae, Cic.): ars alicujus rei or aliquid faciendi conscripta (e.g., sacrificandi, Liv., 25, 2).