trĭbŭo Copy link Outline I. Lit.II. Trop.A. In gen., to grant, give, show, pay, ...B. In partic.1. Pregn., to grant, yield, give up, concede ...2. To ascribe, assign, attribute a thing to a person or thing as the cause3. To set store by, with magnopere, multum, etc., ...4. To divide, distribute5. Of time, to bestow or spend upon, devote to ...A. Lit.B. Transf.1. A contribution made for any private purpose , ...2. A gift, present ⓘtrĭbūtē: adverbialtrĭbūte: perf part pass masc/neut voc sgtribūtē: adverbialtribūte: perf part pass masc/neut voc sg • trĭbŭo, ŭi, ūtum, 3, v. a. [tribus], to assign, impart, allot, bestow, give, etc. (syn.: do, dono, largior). I. Lit.: ut ei plurimum tribuamus, a quo plurimum deligimur, Cic. Off. 1, 15, 47: in tribuendo suum cuique, id. ib. 1, 5, 14: si uni omnia tribuenda sint, id. Imp. Pomp. 17, 52: praemia alicui, Caes. B. C. 3, 4; 2, 21; Hirt. B. G. 8, 46: cujus sceleribus tanta praemia tribuistis, Sall. H. 1, 18, 4 Dietsch: dona nulli, Ov. M. 9, 402; Phaedr. 1, 5, 8: beneficia, Nep. Att. 11, 5: pretium aedium Aurelio, Tac. A. 1, 75: pecunias ex modo detrimenti, to deal out, allot, id. ib. 4, 64. — II. Trop. A. In gen., to grant, give, show, pay, render: misericordiam fortissimo viro, Cic. Mil. 34, 92; so, veniam alicui, Tac. A. 12, 40: inventoribus gratiam, Cic. Fin. 4, 5, 13: silentium orationi alicujus, id. Cael. 12, 29: quod tantum dignitatis civitati Aeduae tribuerat, Caes. B. G. 5, 7; cf.: sibi honorem, id. ib. 7, 20: mulieri honorem, Cic. de Or. 2, 11, 44: tibi turis honorem, Ov. M. 14, 128: vocabula monti, id. ib. 14, 621: salutem mihi, id. H. 15 (16), 2: parem voluntatem paribus beneficiis, Caes. B. C. 1, 35: pacem terris, Ov. Tr. 3, 1, 44; Luc. 4, 358 et saep. — B. In partic. 1. Pregn., to grant, yield, give up, concede, allow something to a person or thing (syn. concedo): si sit quispiam, qui aliquid tribuat voluptati, Cic. Off. 1, 30, 106: valetudini aliquid, id. Tusc. 1, 49, 119: observantiam officio, non timori neque spei, Nep. Att. 6, 5: hoc matris precibus, Ov. A. A. 1, 689: aliquid rei publicae et amicitiae, Caes. B. G. 6, 1: ego tantum tibi tribuo, quantum mihi fortasse arrogo, I yield or concede as much to you, have as high an opinion of you, Cic. Fam. 4, 1, 2: cum senatus impediretur quo minus, id quod hostibus semper erat tributum, responsum equitibus Romanis redderetur, id. Planc. 14, 34; cf.: gratissimum mihi feceris, si huic commendationi meae tantum tribueris quantum cui tribuisti plurimum, id. ib. 13, 22, 2; and: nusquam tantum tribuitur aetati (quam Lacedaemone), id. Sen. 18, 63: mihi tribuebat omnia, gave me the preference in all things, deferred in every thing to me, id. Brut. 51, 190.—Absol.: cum universo ordini publicanorum semper libentissime tribuerim, Cic. Fam. 13, 9, 2: quos ne nominatim tradam, majoribus eorum tribuendum puto, Tac. A. 14, 14 fin.: tribus in generibus rerum versari rhetoris officium ... demonstrativum est, quod tribuitur in alicujus certae personae laudem aut vituperationem, Cic. Inv. 1, 5, 7. — 2. To ascribe, assign, attribute a thing to a person or thing as the cause: aliquid virtuti hostium, Caes. B. G. 7, 53: aliquid juri potius quam suae culpae, id. B. C. 3, 73: id tribuite vestrae culpae, Auct. Her. 4, 36, 48: aliquid ignaviae, Cic. Fam. 2, 16, 3: miseriae nostrae potius quam inconstantiae tribuere quod, etc., id. Att. 3, 4 init.— 3. To set store by, with magnopere, multum, etc., to make much of: quibus ille secundum fratrem plurimum tribuebat, Cic. Ac. 2, 4, 12: ne ob eam rem suae magnopere virtuti tribueret, Caes. B. G. 1, 13.— 4. To divide, distribute (syn. dispertio): rem universam in partes, Cic. Brut. 41, 152; id. Or. 4, 16: secundus (locus) in tempora tribuitur, id. Inv. 1, 55, 107: omnem vim loquendi in duas partes, id. Fin. 2, 6, 17.— 5. Of time, to bestow or spend upon, devote to a thing: comitiis omnibus perficiundis XI. dies tribuit, Caes. B. C. 3, 2: his rebus tantum temporis tribuit, id. ib. 3, 78: reliqua tempora litteris, Nep. Att. 4, 3; id. Hann. 13, 2.—Hence, trĭbūtum, i, n., a stated payment, a contribution, tribute. A. Lit. (class.): in capita singula servorum et liberorum tributum imponebatur, Caes. B. C. 3, 32: a se intolerabilia tributa exigi, Cic. Fam. 3, 7, 3: omnes Siculi ex censu quotannis tributa conferunt, Cic. Verr. 2, 2, 53, § 131: tributa pendere, Caes. B. G. 6, 14: ceram in tributa praestare, Plin. 21, 13, 45, § 77: civitates tributis liberare, Cic. Fam. 15, 4, 2: tributo populo indicto, Liv. 4, 60, 4: imperare, id. 23, 31, 1; 23, 48, 8; Tac. A. 2, 47; 4, 71; id. G. 43; Mart. 7, 54, 8; Val. Max. 4, 3, 8; 8, 3, 3.—In the ante-class. collat. form trĭbūtus, i, m.: cum tributus exigeretur, Cato ap. Non. 229, 11: tributus cum imperatus est, Plaut. Ep. 2, 2, 43 sq.— B. Transf. 1. A contribution made for any private purpose (jurid. Lat.), Dig. 14, 2, 2; 14, 2, 4; 14, 4, 5.— 2. A gift, present (poet.): Saturnalicium, Mart. 10, 17, 1: praestare tributa clientes cogimur, Juv. 3, 188; Stat. S. 1, 4, 86.
trĭbūtus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial • trĭbūtus, a, um, adj. [tribus], formed or arranged into tribes: comitia, Laelius Felix ap. Gell. 15, 27, 4; Liv. 2, 60, 4 sq.; 2, 56, 2 sq.; v. comitium.
trĭbūtum Copy link ⓘtrĭbūte: neut voc sg • trĭbūtum, ī, n. (tribuo), taxe, impôt, contribution, tribut : tributum conferre Cic. Off. 2, 74, payer une contribution, ou pendere Cæs. G. 6, 14, 1 ; imponere Cæs. C. 3, 32, 2 ; exigere Cic. Fam. 3, 7, 3, imposer, lever une contribution ; facere Cic. Verr. 2, 3, 100, contribuer = s'imposer une contribution || [fig.] = présent : Mart. 10, 17, 1 ; Juv. 3, 188 || contribution, quote-part : Dig. 14, 2, 2.
trĭbūtus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial • 1 trĭbūtus, a, um, p. de tribuo.
trĭbūtus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial • 2 trĭbūtus, a, um (tribus), qui se fait par tribus : tributa comitia Liv. 2, 56, 2, comices par tribus.
trĭbūtŭs Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial • 3 trĭbūtŭs, ūs, m. = tributum : Gell. 13, 21, 19 ; Pl. Epid. 228 ; Cat. d. Non. 227, 11.
tribŭō Copy link Outline 1 sens premier « répartir entre les tribus » [en parl. de l'impôt, ...2 accorder, concéder : accorder tout à qqn, lui concéder le rôle capital ...3 assigner, attribuer, imputer : imputer qqch. au courage de qqn, cf. || ...4 assigner, affecter [un laps de temps à une chose] :5 distribuer, partager : diviser un tout en ses parties, cf. . ⓘtrĭbūtē: adverbialtrĭbūte: perf part pass masc/neut voc sgtribūtē: adverbialtribūte: perf part pass masc/neut voc sg • tribŭō, bŭī, būtum, ĕre (tribus), tr., 1. sens premier « répartir entre les tribus » [en parl. de l'impôt, cf. Varro L. 5, 180] ; [d'où] répartir, distribuer ; attribuer, accorder, donner : præmia alicui Cæs. C. 3, 4, 5, accorder des récompenses à qqn ; suum cuique Cic. Off. 1, 15, attribuer à chacun ce qui lui revient, cf. Cic. Off. 1, 57 ; Pomp. 52, etc. || [fig.] alicui misericordiam Cic. Mil. 92, accorder à qqn de la pitié ; silentium orationi alicujus tributum Cic. Cæl. 29, silence accordé au discours de qqn 2. accorder, concéder : omnia alicui Cic. Br. 190, accorder tout à qqn, lui concéder le rôle capital ; aliquid valetudini Cic. Tusc. 1, 119, faire une concession à la santé, cf. Cic. CM 63 ; Fam. 4, 1, 2 ; Cæs. G. 6, 1, 4 || [avec ne] : quos ne nominatim tradam, majoribus eorum tribuendum puto Tac. Ann. 14, 14, ne pas les désigner nommément, c'est une concession que je crois devoir faire à leurs ancêtres 3. assigner, attribuer, imputer : aliquid virtuti alicujus Cæs. G. 7, 53, 1, imputer qqch. au courage de qqn, cf. Cæs. C. 3, 73, 5 ; Cic. Fam. 2, 16, 3 ; Att. 3, 4, etc. || avec multum, magnopere, etc. attribuer beaucoup à qqn ou à qqch., faire une large part à, avoir une grande considération pour : alicui plurimum Cic. Ac. 2, 12, faire le plus de cas de qqn ; suæ magnopere virtuti Cæs. G. 1, 13, 5, mettre à très haut prix sa propre valeur || [abst] avoir de la déférence, de la considération pour : Cic. Fam. 13, 9, 2 4. assigner, affecter [un laps de temps à une chose] : Cæs. C. 3, 2 ; 3, 78 ; Cic. Arch. 13 ; Nep. Hann. 13, 2 ; Att. 4, 3 5. distribuer, partager : rem universam in partes Cic. Br. 152, diviser un tout en ses parties, cf. Cic. Or. 16 ; Inv. 1, 107 ; Fin. 2, 17.
tributum Copy link ⓘtrĭbūte: neut voc sg TRIBVTVM [2] � i. n. [φόρος, δασμὸς, ρἰσφορὰ] a Tribubus Varro de L. L. 4, 36 […] 🗁 Page Scan .
tributus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial TRIBVTVS [1] a, um. Honor mulieri tributus Cic. de Orat. 2 c. 11. add. Suet. Tib. c. 9 aliam significationem vid. post TRIBVS.
tributus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial TRIBVTVS [2] a, um. Quod ad tribus pertinet. […] 🗁 Page Scan .
tributus Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial TRIBVTVS [3] � ûs. m. etiam dicitur, [φόρος] Gell. 13, 20 […] 🗁 Page Scan .
tribuo Copy link ⓘtrĭbūtē: adverbialtrĭbūte: perf part pass masc/neut voc sgtribūtē: adverbialtribūte: perf part pass masc/neut voc sg TRIBVO ui, ûtum, ere. [δίδωμι, ἀνατίθημι, νέμω] Simpliciter pro dare ponitur et exhibere. […] 🗁 Page Scan .
TRĬBŪTUS Copy link ⓘtrĭbūte: masc voc sg · masc/neut voc sgtrĭbūtē: adverbial TRĬBŪTUS ↗Open in new tab (tributus)
TRĬBŬO Copy link ⓘtrĭbūtē: adverbialtrĭbūte: perf part pass masc/neut voc sgtribūtē: adverbialtribūte: perf part pass masc/neut voc sg TRĬBŬO ↗Open in new tab (tribuo)
tribute Copy link Outline I. Lit., revenue paid by subject states1. trĭbūtum2. vectīgal, ālis, n.II. Fig. • tribute: I. Lit., revenue paid by subject states: 1. trĭbūtum: to impose a t., t. imponere, Caes. B. C. 3, 32: to exact oppressive t., intolerabilia t. exigere, Cic. Fam. 3, 7: to pay t., t. conferre, pendĕre: v. to pay. 2. vectīgal, ālis, n.: v. revenue, tax. II. Fig.: Phr.: to pay the t. of praise to any one, *aliquem laudibus debitis efferre, ornare, celebrare: the last t. (of affection), i. e. funeral honours, suprema, orum: Tac.: v. funeral.