Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.

Dictionary settings

Enabled Dictionaries
Search Scope

Match conjugated verbs and declined nouns/adjectives.

Highlight Strength 50%
Contents (11 entries · 53 senses)
L&S Lewis & Short (3)
Source
Source & Attribution
Text provided under a CC BY-SA 4.0 license by the Perseus Digital Library, with funding from the National Endowment for the Humanities. Digitized from Charlton T. Lewis and Charles Short, A Latin Dictionary (1879). Data originally from PerseusDL/lexica and accessed from github.com/nkprasad12/lexica.
Jump to
ⓘ

sĕcundam: gerundive fem acc sg

• sĕquor, sĕcūtus (also written sequutus; gen. plur. part. sync. sequentūm, Verg. G. 3, 111), 3, v. dep. (act. collat. form sĕquo, acc. to Gell. 18, 9, 8 sq.; and Prisc. p. 799 P.) [Sanscr. sak-, to follow; sakis, friend; Gr. ἕπομαι, ἕπω; cf. Lat. socius], to follow, to come or go after, to follow after, attend.
  1. I. Lit.
    1. A. In gen.
          1. α. With acc.: i, jam sequor te, mater, Plaut. Aul. 4, 7, 16: neque illa matrem satis honeste tuam sequi poterit comes, id. Merc. 2, 3, 69 sq.: qui ex urbe amicitiae causā Caesarem secuti, etc., Caes. B. G. 1, 39; 7, 50; Hor. S. 1, 6, 108: ne sequerer moechas, id. ib. 1, 4, 113: vallem, Liv. 32, 6, 5: pars pressa sequuntur Signa pedum, Ov. M. 8, 332: vestigia alicujus, id. ib. 4, 514; 9, 639; 10, 710 et saep.—
          2. β. Absol. (so most freq. in Plaut.): abi prae, jam ego sequar, Plaut. Am. 1, 3, 46; Ter. Eun. 5, 2, 69: Di. Sequere intro. Pa. Sequor, Plaut. As. 4, 1, 64; 5, 2, 90; id. Aul. 2, 5, 23 et saep.: quisnam est, qui sequitur procul? id. Poen. 3, 3, 6: funus interim procedit: sequimur: ad sepulcrum venimus, Ter. And. 1, 1, 101: curriculo sequi, Plaut. Ep. 1, 1, 12: Helvetii cum omnibus suis carris secuti, Caes. B. G. 1, 24: si nemo sequatur, tamen, etc., id. ib. 1, 40 fin.: servi sequentes, Hor. S. 1, 6, 78: hos falcati currus sequebantur, Curt. 4, 12, 6: hos aliae gentes sequebantur, id. 4, 12, 9.—
        1. b. Of things: magna multitudo carrorum sequi Gallos consuevit, Hirt. B. G. 8, 14: neque Ulla (arbor) brevem dominum sequetur, Hor. C. 2, 14, 24: zonā bene te secutā, id. ib. 3, 27, 59.—
    2. B. In partic.
      1. 1. To follow in a hostile manner; to chase, pursue: hostes sequitur, Caes. B. G. 1, 22 fin.: hostem, Ov. M. 13, 548: fugacem, Hor. S. 2, 7, 115: feras, Ov. M. 2, 498: nudo genitas Pandione ferro, id. ib. 6, 666; cf.: hostem pilo, Tac. H. 4, 29 fin.—Absol.: finem sequendi facere, Caes. B. G. 7, 47; 7, 68 Oud. N. cr.—
      2. 2. To follow in time or order; to succeed, come after (esp. freq. in part. pres.): aestatem auctumnus sequitur, post acer hiems fit, Enn. ap. Prisc. p. 647 P. (Ann. v. 406 Vahl.): sequens annus, Hirt. B. G. 8, 50: sequente anno, Plin. 10, 62, 82, § 170: secuto die, id. 13, 22, 43, § 126: secuta aetas, id. 6, 23, 26, § 101: sequenti senatu, Plin. Ep. 6, 5, 1: secuturo Phoebo, Luc. 2, 528: sequitur hunc annum nobilis clade Romanā Caudinā pax, Liv. 9, 1 et saep.: ne secutis quidem diebus Claudius ullius humani affectūs signa dedit, Tac. A. 11, 38: Africanus sequens, i. e. minor, Plin. 7, 59, 59, § 211.—
          1. β. With the notion of cause implied, to follow, result, ensue: ut male posuimus initia, sic cetera sequentur, Cic. Att. 10, 18, 2: increpuit; sequitur clamor, Verg. A. 9, 504: tonitrum secuti nimbi, Ov. M. 14, 542: lacrimae sunt verba secutae, id. ib. 9, 780: nisi forte sic loqui paenitet, Quā tempestate Paris Helenam et quae sequuntur, and so on, and so forth, Cic. Or. 49, 164; id. Tusc. 3, 18, 42; 3, 19, 44.—
      3. 3. Of a possession or inheritance, to follow, i. e. to fall to the share of any one: ut belli praeda Romanos, ager urbesque captae Aetolos sequerentur, Liv. 33, 13, 10: ut victorem res sequeretur, id. 28, 21, 5: si quis mortuos est Arpinatis, ejus heredem sacra non secuntur, Cato ap. Prisc. p. 629 P.—Abbreviated on monuments, H. M. H. N. S.: heredem monumentum, Hor. S. 1, 8, 13: heredem possessio, Plin. 9, 35, 60, § 124: quo minus gloriam petebat, eo magis illum sequebatur, Sall. C. 54 fin.; v. Fabri ad h. l.; and cf.: sequi gloria, non appeti debet, Plin. Ep. 1, 8, 14.—
      4. 4. To go towards or to a place: Formias nunc sequimur, Cic. Att. 10, 18, 2: Epirum, Cyzicum, id. ib. 3, 16; Caes. B. C. 3, 49: Italiam, Verg. A. 4, 361; 4, 381; 5, 629: Itala regna, Ov. H. 7, 10; id. F. 6, 109; Val. Fl. 1, 3.—
      5. 5. Pregn., to follow the hand in plucking or pulling; to come off or away, come out; to come easily, come of itself: herbae dum tenerae sunt vellendae: aridae factae celerius rumpuntur quam sequuntur, Varr. R. R. 1, 47; cf.: oratio mollis et tenera et ita flexibilis, ut sequatur, quocumque torqueas, Cic. Or. 16, 52; and: nihil est tam tenerum neque tam flexibile neque quod tam facile sequatur quocumque ducas, quam oratio, id. de Or. 3, 45, 176: ipse (ramus) volens facilisque sequetur, Si te fata vocant, Verg. A. 6, 146: cum scrutantes, quae vellant, telum non sequitur, Liv. 38, 21, 11 Weissenb. ad loc.: jamque secuta manum nullo cogente sagitta Excidit, Verg. A. 12, 423; Anthol. Lat. 1, 172, 113: trahit ille manu sine custode lignum: Id quoque vix sequitur, Ov. M. 12, 372; cf.: cera mollis sequensque digitos, yielding to, Poët. ap. Plin. Ep. 7, 9, 11.
  2. II. Trop.
    1. A. In gen., to follow, succeed, result, ensue (usu. of an immediate consequence; consequor, usu. of one more remote): si verbum sequi volumus, hoc intellegamus necesse est, etc., Cic. Caecin. 17, 49: patrem sequuntur liberi, succeed to the rank or condition of their father, Liv. 4, 4 fin.: quoniam hanc (Caesar) in re publicā viam, quae popularis habetur, secutus est, Cic. Cat. 4, 5, 9: damnatum poenam sequi oportebat, ut igni cremaretur, to befall, Caes. B. G. 1, 4: modo ne summa turpitudo sequatur, should ensue, Cic. Lael. 17, 61: dispares mores disparia studia sequuntur, id. ib. 20, 74: post illas datas litteras secuta est summa contentio de domo, id. Att. 4, 2, 2: post gloriam invidiam sequi. Sall. J. 55, 3: an mediocre discrimen opinionis secuturum ex hac re putatis, Liv. 5, 6, 7. —
    2. B. In partic.
      1. 1. To follow (as a leader) an authority, a party, an example, a plan, etc.; to follow in the track of; to comply with, accede to, conform to: sequi naturam, optimam bene vivendi ducem, Cic. Lael. 5, 19; cf. id. ib. 12, 42: sequamur potissimum Polybium nostrum, id. Rep. 2, 14, 27: eorum sectam sequuntur multi mortales, Naev. Bell. Pun. 1, 16; so, sectam, Cic. Fl. 41, 104; id. Sest. 45, 97; Liv. 8, 19, 10 al. (v. secta): Ti. Gracchus regnum occupare conatus est ... hunc post mortem secuti amici, etc., Cic. Lael. 12, 41: amicum vel bellum patriae inferentem sequi, id. ib. 12, 43: auctoritatem et consilium alicujus, id. Fam. 4, 3, 2; so (with obtemperare voluntati) Caes. B. C. 1, 35: sententiam Scipionis, id. ib. 1, 2: vos vestrumque factum omnia deinceps municipia sunt secuta, have followed, imitated, id. ib. 2, 32: haec qui dicunt, quam rationem sequantur, vides, Cic. Div. 2, 6, 17: novum quoddam et subagreste consilium, id. Rep. 2, 7, 12; cf. id. ib. 2, 28, 51: Pompeio esse in animo, rei publicae non deesse, si senatus sequatur, Caes. B. C. 1, 1 fin.: arma victricia, Verg. A. 3, 54.—Of an auditor, to follow an orator or a speech: quos more prisco apud judicem fabulantes non auditores sequuntur, non populus audit, Tac. Or. 23: non lingua valet, non corpore notae Sufficiunt vires, nec vox aut verba sequuntur, i. e. attend or obey the will, Verg. A. 12, 912; cf.: si modo verba sequantur, Ov. M. 1, 647. —Esp. milit. t. t.: signa sequi, to march in rank, Sall. J. 80, 2; Curt. 3, 2, 13.—
      2. 2. To follow or pursue an end or object; to strive for, aim at, seek to attain: eam (sc. utilitatem), Cic. Lael. 27, 100: justitiam, id. Rep. 3, 11, 18: otium ac tranquillitatem vitae, id. Mur. 27, 55: amoenitatem et salubritatem, id. Leg. 2, 1, 3: matris commodum, Ter. Hec. 3, 5, 31: lites, id. And. 4, 5, 16; id. Ad. 2, 2, 40: gratiam Caesaris, Caes. B. C. 1, 1: linguam et nomen, Liv. 31, 7: mercedes, Hor. S. 1, 6, 87: quae nocuere (opp. fugere), id. Ep. 1, 8, 11; cf.: nec sequar aut fugiam, quae diligit ipse vel odit, id. ib. 1, 1, 72: ferro extrema, Verg. A. 6, 457: fidem, Vell. 2, 107, 2.—With inf.: plurisque sequor disponere causas, Lucr. 5, 529.—
      3. 3. In discourse, to follow in order or sequence; to come next in order, to succeed: sequitur is (rex), qui, etc., Cic. Rep. 2, 21, 37: sequitur illa divisio, ut, etc., id. Fin. 3, 16, 55: haec sint dicta de aëre. Sequitur terra, cui, etc., Plin. 2, 63, 63, § 154: ac de primā quidem parte satis dictum est. Sequitur, ut doceam, etc., Cic. N. D. 2, 32, 80 sq.— With inf.: sequitur videre de eo, quod, etc., Dig. 45, 1, 91, § 3; 41, 3, 4.—
      4. 4. In logical conclusions, to follow, ensue; with subject-clause: nec si omne enuntiatum aut verum aut falsum est, sequitur ilico, esse causas immutabiles, etc., Cic. Fat. 12, 28; id. Tusc. 5, 8, 21.—With ut: si haec enuntiatio vera non est, sequitur, ut falsa sit, Cic. Fat. 12, 28; 5, 9; 10, 22; id. Fin. 2, 8, 24; 3, 7, 26: sequitur igitur ut, etc., id. Tusc. 5, 18, 53; id. Par. 3, 1, 22: sequitur ergo ut, etc., Curt. 7, 1, 40; Quint. 3, 8, 23; 3, 11, 17; 6, 5, 8 al.—
      5. 5. To follow or come naturally or easily; to be obtained without effort: tantum hominis valuit exercitatio ut, cum se mente ac voluntate, conjecisset in versum, verba sequerentur, Cic. de Or. 3, 50, 194 Sorof ad loc.: non quaesitum esse numerum, sed secutum, id. Or. 49, 165: lingua tacet nec vox tentataque verba sequuntur, Ov. M. 11, 326; 1, 647; Stat. Th. 11, 602: verbaque provisam rem non invita sequentur, Hor. A. P. 311: sed non omnia nos ducentes e Graeco sequuntur, Quint. 2, 14, 1: laus pulcherrima cum sequitur, non cum arcessitur, id. 10, 2, 27; 8, prooem. § 8; 8, 6, 24: sequi gloria, non appeti debet, Plin. Ep. 1, 8, 14.—Hence, sĕquens, entis, P. a., next, next following in order (cf.: proximus, posterior; not in Cic. or Cæs.): prius illud ... hoc sequens, Quint. 5, 10, 42: reliqua morborum genera sequenti dicemus volumine, Plin. 29, 6, 39, § 143.—Esp., with designations of time: sequenti tempore, Nep. Thras. 4, 4; Quint. 1, 5, 52; Sen. Ben. 6, 4, 2; Suet. Tib. 38: sequenti die, Auct. B. Hisp. 28, 1; Suet. Ner. 15; Liv. 23, 36, 7: sequente anno, id. 3, 31, 2: sequenti nocte, Suet. Aug. 94; so also Curt. 4, 7, 10; Tac. A. 2, 53; Col. 4, 15, 3; 4, 21, 3; 4, 27, 2; Plin. 11, 37, 73, § 189; 30, 8, 21, § 66; 17, 22. 35, § 178; Hirt. B. G. 8, 50; Plin. Ep. 4, 1, 6; 5, 12, 1; 6, 31, 3: Suilium mox sequens aetas vidit praepotentem, the next generation, Tac. A. 4, 31 qui praesenti potentiā credunt exstingui posse etiam sequentis aevi memoriam, Tac. A. 4, 35.—As subst., used by some for ἐπίθετον, an epithet, acc. to Quintilian; as, dentes albi, umida vina ... o scelus abominandum, etc., Quint. 8, 6, 40.
ⓘ

sĕcundam: fem acc sg (ord arabic2)

• sĕcundus, a, um, adj. [sequor],
  1. I. following.
    1. A. (Acc. to sequor, I. B. 2.)
      1. 1. Prop., the following in time or order, the next to the first, the second (cf.: alter, proximus); absol.: si te secundo lumine hic offendero, the next morning, Enn. ap. Cic. Att. 7, 26, 1: de tribus unum esset optandum...optimum est facere; secundum, nec facere nec pati; miserrimum digladiari semper, etc., the next best, Cic. Rep. 3, 14, 23; cf.: id secundum erat de tribus, id. Or. 15, 50: aliquem obligare secundo sacramento, priore amisso, etc., id. Off. 1, 11, 36; cf.: prioribus equitum partibus secundis additis, id. Rep. 2, 20, 36: Roma condita est secundo anno Olympiadis septimae, id. ib. 2, 10, 18: Olympias secunda et sexagesima, id. ib. 2, 15, 28: oriens incendium belli Punici secundi, id. ib. 1, 1, 1: aliquem secundum heredem instituere, the second or substituted heir, if the first-named die or refuse the inheritance, id. Fam. 13, 61; so, heres, Hor. S. 2, 5, 48; Inscr. Orell. 3416: mensa, the second course, dessert, Cic. Att. 14, 6, 2; 14, 21, 4; Cels. 1, 2 fin.; Plin. 9, 35, 58, § 120; 19, 8, 53, § 167; Verg. G. 2, 101; Hor. S. 2, 2, 121: Germania, Lower Germany, Amm. 15, 8, 19.—Subst.: sĕcundae, ārum, f. (sc. membranae), the after-birth, secundines: partus, Cels. 7, 29 fin.: non magis pertinere quam secundas ad editum infantem, Sen. Ep. 92, 34; Col. 7, 7, 4; Plin. 27, 4, 13, § 30; 30, 14, 43, § 123: secundae partūs, id. 9, 13, 15, § 41; 20, 6, 23, § 51; 20, 11, 44, § 115.—
      2. 2. Trop.
        1. a. Following, next, second in rank, value, etc.; with ad: quorum ordo proxime accedit, ut secundus sit ad regium principatum, Cic. Fin. 3, 16, 52.—With ab: potentiā secundus a rege, Hirt. B. Alex. 66; with which cf.: secundus a Romulo conditor urbis Romanae, Liv. 7, 1 fin.; and: Ajax, heros ab Achille secundus, Hor. S. 2, 3, 193: qui honos secundus a rege erat, Just. 18, 4, 5.—Absol.: nil majus generatur ipso (Jove), Nec viget quicquam simile aut secundum, Hor. C. 1, 12, 18: tu (Juppiter) secundo Caesare regnes, id. ib. 1, 12, 51; corresp. to maxime: maxime vellem...secundo autem loco, etc., Cic. Phil. 8, 10, 31; cf.: me maxime consolatur spes, etc....facile secundo loco me consolatur recordatio, etc., id. Fam. 1, 6, 1 sq.: cotes Creticae diu maximam laudem habuere, secundam Laconicae, Plin. 36, 22, 47, § 164.—With dat.: nulli Campanorum secundus vinctus ad mortem rapior, Liv. 23, 10, 7 Weissenb. ad loc.: regio spatio locorum nulli earum gentium secunda, Curt. 5, 10, 3; Vell. 2, 76, 1: secundus sibi, non par, Just. 11, 12, 14: secunda nobilitas Falerno agro, id. 14, 6, 8, § 62: bonitas amomo pallido, id. 12, 13, 28, § 48.—With abl., Hirt. B. Alex. 66; cf. supra.—
        2. b. With the prevailing idea of subjection or inferiority, secondary, subordinate, inferior; absol.: secundae sortis ingenium, only of the second grade, Sen. Ep. 52, 3: moneri velle ac posse secunda virtus est, id. Ben. 5, 25, 4; cf.: (servi) quasi secundum hominum genus sunt, Flor. 3, 20, 1: vivit siliquis et pane secundo (i. e. secundario), Hor. Ep. 2, 1, 123 (cf.: secundarius panis, Plin. 18, 10, 20, § 89; Suet. Aug. 76): tenue argentum venaeque secundae, Juv. 9, 31: haec fuit altera persona Thebis, sed tamen secunda ita, ut proxima esset Epaminondae, Nep. Pel. 4, 3. —With abl.: haud ulli veterum virtute secundus, inferior, Verg. A. 11, 441.—With inf.: nec vertere cuiquam Frena secundus Halys, Stat. Th. 2, 574.—Esp., in phrase partes secundae, second parts, inferior parts: in actoribus Graecis, ille qui est secundarum aut tertiarum partium, Cic. Div. in Caecil. 15, 48: ut credas partis mimum tractare secundas, Hor. Ep. 1, 18, 14.—With ab: hic erit a mensis fine secunda dies, the last day but one of the month, Ov. F. 1, 710. —As subst.: sĕcundae, ārum, f. (sc. partes), the second or inferior parts: Spinther secundarum tertiarum Pamphilus, Plin. 7, 12, 10, § 54; Inscr. Orell. 2644: Q. Arrius, qui fuit M. Crassi quasi secundarum, Cic. Brut. 69, 242; so, secundas sortiri, Sen. Ben. 2, 29, 3: ferre, Hor. S. 1, 9, 46: deferre alicui, Quint. 10, 1, 53: agere, Sen. Ira, 3, 8, 6.—
    2. B. (Acc. to sequor, II.)
      1. 1. Prop., naut. t. t., of currents of water, etc., favorable, fair (as following the course of the vessel): secundo flumine ad Lutetiam iter facere coepit, i. e. down the stream, Caes. B. G. 7, 58; so, Tiberi, Liv. 5, 46: amni, Verg. G. 3, 447: fluvio, id. A. 7, 494: aqua, Liv. 21, 28; cf.: totā rate in secundam aquam labente, with the current, id. 21, 47: et ventum et aestum uno tempore nactus secundum, Caes. B. G. 4, 23 fin.; so, aestu, Liv. 23, 41: mari, id. 29, 7; and, poet.: (Neptunus) curru secundo, speeding along, Verg. A. 1, 156: secundo amne, Curt. 4, 7, 9: navigatio, Tac. A. 2, 8.—Esp., of winds: in portum vento secundo, velo passo pervenit, Plaut. Stich. 2, 2, 45; cf.: cum videam navem secundis ventis cursum tenentem suum, Cic. Planc. 39, 94; so, ventus, Caes. B. G. 4, 23 fin.; Hor. C. 2, 10, 23; id. Ep. 2, 1, 102; cf. aquilo, id. ib. 2, 2, 201.—Sup.: cum secundissimo vento cursum teneret, Cic. N. D. 3, 34, 83.—Of sails (trop.): des ingenio vela secunda meo, Ov. F. 3, 790.—
      2. 2. Transf., with, according to any thing: austri anniversarii secundo sole flant, i. e. according to the course of the sun, Nigid. ap. Gell. 2, 22, 31: squama secunda (opp. adversa), as we say, with the grain, i. e. so as to offer no resistance to the hand when it is passed from the head to the tail, id. ap. Macr. S. 2, 12.—
      3. 3. Trop., favorable, propitious, fortunate (opp. adversus); absol.: secundo populo aliquid facere, with the consent of the people, Cic. Tusc. 2, 1, 4; so, concio, id. Agr. 2, 37, 101; cf.: voluntas concionis, id. Att. 1, 19, 4: admurmurationes cuncti senatūs, id. Q. Fr. 2, 1, 3: rumor, Enn. ap. Non. 385, 17 (Ann. v. 260 Vahl.); Hor. Ep. 1, 10, 9: clamor, Verg. A. 5, 491: aures, Liv. 6, 40; 33, 46; 42, 28: praesentibus ac secundis diis, id. 7, 26; so, dis auspicibus et Junone secundā, Verg. A. 4, 45; and: secundo Marte ruat, id. ib. 10, 21: adi pede sacra secundo, id. ib. 8, 302; 10, 255: auspicia, Cic. Div. 1, 15, 27; cf. avis, Enn. ap. Cic. Div. 1, 48, 107 (Ann. v. 82 Vahl.); and in poet. hypallage: haruspex, Verg. A. 11, 739: scitus, secunda loquens in tempore, Enn. ap. Gell. 12, 4, 3 (Ann. v. 251 Vahl.): res (opp. adversae), Cic. Off. 1, 26, 90; so, id. Lael. 5, 17; 6, 22; id. Att. 4, 2, 1; Hor. S. 2, 8, 74; cf. fortunae (opp. adversae), Cic. Sull. 23, 66; and tempora (opp. adversi casus), Auct. Her. 4, 17, 24; so, res, Enn. ap. Fest. p. 257 Müll. (Ann. v. 357 Vahl.); Ter. Heaut. 2, 2, 1; Cic. N. D. 3, 36, 88 (with prosperitates); Verg. A. 10, 502; Hor. Ep. 1, 10, 30: fortunae, Cato ap. Fest. s. v. parsi, p. 242 Müll.; Plaut. Stich. 2, 1, 28: proelia, Caes. B. G. 3, 1: motus Galliae, successful, id. ib. 7, 59; and: belli exitus, Hor. C. 4, 14, 38: consilium, Caes. B. C. 3, 42: labores, Hor. C. 4, 4, 45.—Comp.: reliqua militia secundiore famā fuit, Suet. Caes. 2.—Sup.: secundissima proelia, Caes. B. G. 7, 62.— With dat.: secunda (sc. verba) irae, i. e. increasing, promoting it, Liv. 2, 38.—Comp.: secundiore equitum proelio nostris, Caes. B. G. 2, 9.—Sup.: tres leges secundissimas plebei, adversas nobilitati tulit, Liv. 8, 12: omnia secundissima nobis, adversissima illis accidisse videntur, Caes. ap. Cic. Att. 10, 8, B.—As subst.: sĕcunda, ōrum, n., favorable circumstances, good fortune: sperat infestis, metuit secundis Alteram sortem, Hor. C. 2, 10, 13: age, me in tuis secundis respice, Ter. And. 5, 6, 11: omnium secundorum adversorumque causes in deos vertere, Liv. 28, 11, 1: in secundis sapere et consulere, id. 30, 42, 16: nimius homo inter secunda, Tac. H. 2, 59; 1, 10; Curt. 4, 6, 31: nemo confidat nimium secundis, Sen. Thyest. 615: poscunt fidem secunda, id. Agam. 934: secunda non habent unquam modum, id. Oedip. 694.
GAF Gaffiot (4)
Source
Source & Attribution
Félix Gaffiot, Dictionnaire illustré latin-français (1934). Digital data kindly provided by gaffiot.fr.
Jump to
ⓘ

sĕcundam: gerundive fem acc sg

• sĕquor, sĕcūtus (sĕquūtus) sum, sĕquī (ἕπομαι), tr.,
1. suivre :
  1. a) aliquem Cæs. G. 7, 50, 4, suivre, accompagner qqn ; [abst] Helvetii secuti Cæs. G. 1, 24, 4, les Helvètes ayant suivi, cf. Cæs. G. 1, 40, 15 ;
  2. b) naturam ducem Cic. Læl. 19, suivre la nature comme guide ; Epicurus, in quibus sequitur Democritum, non fere labitur Cic. Fin. 1, 18, Épicure, dans les endroits où il suit Démocrite, ne se trompe pas d'ordinaire ; Panætius, quem multum in his libris secutus sum, non interpretatus Cic. Off. 2, 60, Panétius que j'ai beaucoup suivi dans ce traité, sans pourtant le traduire ; auctoritatem et consilium alicujus Cic. Fam. 4, 3, 2, suivre l'autorité et les conseils de qqn ; sententiam, factum alicujus Cæs. C. 1, 2, 6 ; 2, 32, 2, suivre l'avis, la conduite (l'exemple) de qqn
2. poursuivre, chercher à atteindre :
  1. a) hostes Cæs. G. 1, 22, poursuivre les ennemis ; finis sequendi Cæs. G. 7, 47, la fin de la poursuite ;
  2. b) Formias Cic. Att. 10, 18, 2, se diriger vers Formies, chercher à gagner Formies, cf. Cic. Att. 3, 16 ; Cæs. C. 3, 49, 4 ; Virg. En. 4, 361 ;
  3. c) platani umbram Cic. de Or. 1, 28, rechercher l'ombre d'un platane ; præmia recte factorum Cic. Mil. 96, rechercher la récompense des belles actions, cf. Cic. Læl. 100 ; Mur. 55 ; Rep. 3, 18 ; Leg. 2, 3 ; Off. 1, 110 ; probabilia conjectura Cic. Tusc. 1, 17, chercher à atteindre la vraisemblance par conjecture || [avec inf.] Lucr. 5, 529, s'attacher à
3. venir après :
  1. a) secutum est bellum Africanum Cic. Dej. 25, vint ensuite la guerre d'Afrique, cf. Cic. Verr. 2, 3, 190 ; Tusc. 5, 72 ; et quæ sequuntur Cic. Or. 184, et le reste, et ce qui suit, cf. Cic. Nat. 2, 110 || sequitur hunc annum nobilis clade Romana Caudina pax Liv. 9, 1, 1, après cette année vient la paix Caudine, célèbre par la défaite des Romains || sequitur ut... doceam Cic. Verr. 2, 3, 163, ma tâche est ensuite de montrer..., cf. Cic. Nat. 2, 80 ; deinde sequitur, quibus jus sit... Cic. Leg. 3, 40, puis vient la question de savoir quels sont ceux qui ont le droit... ;
  2. b) suivre comme conséquence, comme résultat : sequuntur largitionem rapinæ Cic. Off. 2, 54, à la suite de la prodigalité viennent les rapines, cf. Cic. Læl. 74 ; Off. 1, 160 ; 3, 19 ; ex eo tempore discordiæ secutæ sunt Cic. Off. 2, 80, à partir de ce moment des discordes ont succédé ;
  3. c) s'ensuivre logiquement : [avec prop. inf.] sequitur nihil deos ignorare Cic. Div. 2, 105, il s'ensuit que les dieux n'ignorent rien, cf. Cic. Nat. 2, 75 ; Fato 28 ; Tusc. 5, 21 ; [avec ut subj.] Cic. Fin. 2, 24 ; 3, 26 ; Tusc. 5, 53 ; 5, 67 ; etc.
4. suivre de soi-même, céder sans résistance, obéir à une impulsion ; herbæ aridæ factæ celerius rumpuntur quam sequuntur Varro R. 1, 47, les plantes devenues sèches se brisent avant que de céder à la main, cf. Virg. En. 6, 146 ; Liv. 38, 21, 11 || [fig.] Cic. de Or. 3, 176 ; Or. 52 ; non quæsitus est numerus, sed secutus Cic. Or. 165, le rythme n'a pas été cherché, mais il est venu naturellement, cf. Quint. 10, 2, 27 ; Plin. Min. Ep. 1, 8, 14
5. échoir comme possession, tomber en partage : ager urbesque captæ Ætolos sequuntur Liv. 33, 13, 10, les terres et les villes prises tombent en partage aux Étoliens || [formule abrégée d'inscription] : H. M. H. N. S. hoc monumentum heredem non sequitur, ce monument ne fait pas partie de l'héritage, cf. Hor. S. 1, 8, 13. ➳ la forme active sequo, ĕre est attestée par Gell. 18, 9, 8 ; Prisc. Gramm. 8, 29 ; pass. sequi Her. 3, 5.
ⓘ

sĕcundam: fem acc sg (ord arabic2)

• 1 sĕcundus, a, um (sequor),
1. qui suit, suivant : secundo lumine Enn. d. Cic. Att. 7, 26, 1, le jour suivant, le lendemain
2. qui vient après, second : Cic. Rep. 3, 23 ; Off. 1, 36 ; id secundum erat de tribus Cic. Or. 50, c'était la seconde des trois parties de l'éloquence ; secunda mensa Cic. Att. 14, 6, 2, second service, le dessert ; secundus heres Cic. Top. 21 ; Clu. 33, héritier en seconde ligne, par défaut || sĕcundæ, ārum, f.
  1. a) v. secundæ ;
  2. b) s.-ent. partes, second rôle, rôle secondaire : Cic. Cæcil. 48 ; Br. 242 ; Hor. S. 1, 9, 46 ; Quint. 10, 1, 53 ; Sen. Ira 3, 8, 6
3. second par rapport à qqn, qqch. : secundus a rege B. Alex. 66, le premier après le roi, cf. Liv. 7, 1, 10 ; Hor. S. 2, 3, 193 || [pour la valeur] : nulli Campanorum secundus Liv. 23, 10, 7, ne le cédant à aucun Campanien, cf. Curt. 5, 10, 3 ; Virg. En. 11, 441 ; [abst] secondaire, d'ordre inférieur : panis secundus Hor. Ep. 2, 1, 123, pain de deuxième qualité
4.
  1. a) qui suit = allant dans le même sens : secundo flumine Cæs. G. 7, 58, 5, le fleuve allant dans le même sens = en suivant le cours du fleuve, cf. Virg. G. 3, 447 ; En. 7, 494 ; Liv. 21, 28, 7 ; 21, 47, 3 || [d'où] favorable : et ventum et æstum uno tempore nactus secundum Cæs. G. 4, 23, 6, ayant trouvé en même temps et le vent et la marée favorables ; secundis ventis Cic. Planc. 94, avec des vents favorables ; secundissimo vento Cic. Nat. 3, 83, avec un vent favorable au plus haut point ; secundo sole Nigid. d. Gell. 2, 22, 31, quand le soleil est favorable, en concordance avec le cours du soleil ; curru (dat.) dat lora secundo Virg. En. 1, 156, il abandonne les rênes à son char qui glisse sans obstacle sur les eaux ;
  2. b) [fig.] propice, favorable : secundo populo Cic. Tusc. 2, 4, avec l'assentiment du peuple, cf. Cic. Agr. 2, 101 ; Att. 1, 19, 4 ; Div. 1, 27 ; tres leges secundissimæ plebei Liv. 8, 12, 14, trois lois très favorables à la plèbe, cf. Liv. 2, 38, 1 ; 5, 49, 4 || heureux, prospère : in secundissimis rebus Cic. Off. 1, 91, quand les affaires ont le cours le plus favorable, cf. Cic. Læl. 17 ; 22 ; Att. 4, 2, 1 ; Sulla 66 ; Nat. 3, 88 ; alicui secundiores res concedere Cæs. G. 1, 14, 5, accorder plus de bonheur à qqn ; secundissima prœlia Cæs. G. 7, 62, 1, combats si heureux ; de secundo Galliæ motu Cæs. G. 7, 59, 1, sur le succès de l'insurrection gauloise ; omnia secundissima nobis, adversissima illis accidisse videntur Cæs. d. Cic. Att. 10, 8 b, tout, manifestement, a tourné au mieux pour nous, au plus mal pour eux || pl. n. secunda, bonheur, prospérité, événements favorables : Hor. O. 2, 10, 13 ; Liv. 28, 11, 1 ; 30, 42, 16 ; Tac. H. 2, 59.
Sĕcundus Copy link
ⓘ

sĕcundam: fem acc sg (ord arabic2)

• 2 Sĕcundus, ī, m., surnom des deux Pline || surnom d'un orateur sous Titus, Julius Secundus : Tac. D. 2 ; 5 ; 23 ; 28 ; 33, etc.
Sĕcunda Copy link
ⓘ

Sĕcundam: fem acc sg

• Sĕcunda, æ, f., nom de femme : Inscr.
GES Gesner (2)
Source
Source & Attribution
Johann Matthias Gesner, Novus Linguae et Eruditionis Romanae Thesaurus (1749). Transcribed by the team of Dr. Wilhelm Kühlmann from Heidelberg University; accessed via latin-dict.github.io.
Jump to
sequor Copy link
ⓘ

sĕcundam: gerundive fem acc sg

SEQVOR sequutus, vel vt plerumque scribitur, secutus sum, sequi. ἕπομαι, ἀκολουθέω, ὀπηδέω, ὁμαρτέω,] Comitari ita, vt posterior sis, altero quem sequeris praecedente: deinde facere, quod alius vel faciendo vel iubendo, suadendo etc. praecipit, vt et imitationem complectatur, et obsequium. […]
Page Scan
.
secundus Copy link
ⓘ

sĕcundam: fem acc sg (ord arabic2)

SECVNDVS a, um. Adi. [δεύτερος] Quod sequitur primum: et tam numerum, quam ordinem denotat. […]
Page Scan
.
FOR Forcellini (2)
Source
Source & Attribution
Egidio Forcellini, Totius Latinitatis Lexicon. Digital entries displayed from lexica.linguax.com, maintained by Godmy. All credit belongs to the respective authors and contributors.
Jump to