Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.

Dictionary settings

Enabled Dictionaries
Search Scope

Match conjugated verbs and declined nouns/adjectives.

Highlight Strength 50%
Contents (2 entries · 11 senses)
L&S Lewis & Short (1)
Source
Source & Attribution
Text provided under a CC BY-SA 4.0 license by the Perseus Digital Library, with funding from the National Endowment for the Humanities. Digitized from Charlton T. Lewis and Charles Short, A Latin Dictionary (1879). Data originally from PerseusDL/lexica and accessed from github.com/nkprasad12/lexica.
ⓘ

congestē | ve: adverbial

congeste | ve: perf part pass masc/neut voc sg

• con-gĕro, gessi, gestum, 3, v. a., to bear, carry, or bring together, to collect; to prepare, to make, build, heap up, etc. (class. and freq.).
  1. I. Lit.
          1. α. With acc.: undique, quod idoneum ad muniendum putarent, Nep. Them. 6, 5: congestis undique saccis, Hor. S. 1, 1, 70: cetera aedificanti utilia, Quint. 7, prooem. § 1: caedi arbores et saxa congeri jubet, Curt. 8, 2, 24: alimenta undique, id. 7, 11, 1: frondem, id. 8, 10, 17: virgulta arida, Suet. Caes. 84: robora, Ov. M. 12, 515: arma, id. ib. 14, 777: tura, id. ib. 7, 160; cf.: turea dona, Verg. A. 6, 224: epulas alicui, Plaut. Trin. 2, 4, 70 sq.: cibaria sibi, Hor. S. 1, 1, 32: viaticum, Cic. Planc. 10, 26: divitias sibi fulvo auro, Tib. 1, 1, 1: opes, Plin. 33, 10, 47, § 136: congestoque avidum pinguescere corpore corpus, Ov. M. 15, 89: nemus, i. e. wood, Sen. Herc. Fur. 1216; cf. silvas, id. ib. 506: siccā congestā pulvere barbā, Prop. 4 (5), 9, 31. terram, Col. Arb. 3, 6; cf. Dig. 19, 2, 57: oscula congerimus properata, to join, add one to another, Ov. H. 17 (18), 113.—
          2. β. With acc., and a designation of place to, at, or in which, etc., any thing is brought or heaped up: hasce herbas in suum alvum, Plaut. Ps. 3, 2, 34; cf. Ov. M. 6, 651: in cellulam patris penum omnem congerebam, Ter. Eun. 2, 3, 18: laticem in vas, Lucr. 3, 1009; cf. id. 3, 936: Midae dormienti formicae in os tritici grana congesserunt, Cic. Div. 1, 36, 78; cf.: in os pueri, id. ib. 2, 31, 66: excrementa in unum locum, Plin. 11, 10, 10, § 25; Suet. Vesp. 5; Sen. Oedip. 870: scuta illi (sc. virgini) pro aureis donis congesta, Liv. 1, 11, 8; cf. Suet. Ner. 19: sestertium millies in culinam, to expend, Sen. ad Helv. 10: huc amnes vastos congerit tellus, Val. Fl. 4, 717: Pindo congestus Athos, Sen. Herc. Oet. 1153: uni (digito anulos), Plin. 33, 1, 6, § 25: humum corbulae, Suet. Ner. 19.—
    1. B. In partic.
      1. 1. Of weapons, missiles, etc., to throw in great numbers, accumulate, shower, etc.: lanceas, Plin. 9, 6, 5, § 15: saxa in caput alicujus, Sen. Oedip. 871: in ipsum Porum tela, Curt. 8, 14, 38: congestis telis, Tac. A. 2, 11.—Hence, poet.: ictus alicui, Val. Fl. 4, 307: plagas mortuo, Phaedr. 4, 1, 11.—
      2. 2. To make, build, construct, etc., by bringing or heaping together: Echinades insulae ab Acheloo amne congestae, Plin. 2, 85, 87, § 201: aram sepulcri arboribus, Verg. A. 6, 178: oppida manu, id. G. 1, 256: pauperis et tuguri congestum caespite culmen, id. E. 1, 69.—So of birds, insects, etc.: lucifugis congesta cubilia blattis, Verg. G. 4, 243: nidum, Ser. Samm. 10, 30; and absol. notavi Ipse locum aëriae quo congessere palumbes (sc. nidum), Verg. E. 3, 69; Gell. 2, 29, 5 (cf. the full expression: in nervom ille hodie nidamenta congeret, Plaut. Rud. 3, 6, 51): apes in alvearium congesserant, Cic. Oecon. Fragm. ap. Charis. p. 82 P.: rape, congere, aufer, Mart. 8, 44, 9.—
  2. II. Trop.
    1. A. In discourse, to bring, take, or comprise together, to compile (freq. in Quint.): operarios omnes, Cic. Brut. 86, 297: dicta, Quint. 6, 3, 5; cf. id. 4, 5, 7: argumenta (opp. dissolvere), id. 5, 13, 15: vana (maledicta), id. 7, 2, 34: undique nomina plurimorum poëtarum, id. 10, 1, 56: orationem dierum ac noctium studio, id. 12, 6, 5; cf.: orationem ex diversis, id. 2, 11, 7: figuras, id. 9, 3, 5: ζωὴ καὶ ψυχή lascivum congeris usque, i. e. you repeat, Mart. 10, 68, 5.—With in: ut te eripias ex eā, quam ego congessi in hunc sermonem, turbā patronorum, Cic. Brut. 97, 332; so Quint. 4, 3, 3; 9, 1, 25; 9, 3, 39; 10, 5, 23.—
    2. B. To put something upon one in a hostile or friendly manner, to accumulate, heap upon, to impart, ascribe to, to impute, attribute to; constr. class. with ad or in; post-Aug. also with dat. pers.: ad quem di atque homines omnia ornamenta congessissent, Cic. Deiot. 4, 12: ne plus aequo quid in amicitiam congeratur, id. Lael. 16, 58: ingentia beneficia in aliquem, Liv. 42, 11, 2; 30, 1, 4: congerere juveni consulatus, triumphos, Tac. A. 1, 4 fin.; cf.: ambitiosae majestati quicquid potuimus titulorum congessimus, Sen. Clem. 1, 14, 2; Suet. Calig. 15; id. Aug. 98: mortuo laudes congessit, id. Tit. 11: mala alicui, Sen. Contr. 1, 7, 2: μέλι μου, ψυχή μου congeris usque, Mart. 10, 68, 5: spes omnis in unum Te mea congesta est, Ov. M. 8, 113: in unum omnia, Cic. Tusc. 5, 40, 117; cf.: iis nihil, quo expleri possit eorum meritum, tributurum populum Romanum, si omnia simul congesserit, Brut. ap. Cic. Ep. ad Brut. 1, 16, 7.—Esp., of crimes, etc.: maledicta in aliquem, Cic. Phil. 3, 6, 15; cf.: congestis probris, Suet. Tib. 54: quae (crimina) postea sunt in eum congesta, Cic. Mil. 24, 64: causas alicujus rei in aliquem, Liv. 3, 38, 7.— Hence, *congestus, a, um, P. a., lit. brought together; hence, in pregn. signif., pressed together, thick: gobio congestior alvo, Aus. Mos. 132.—* Adv.: congestē, briefly, summarily: haec breviter et congeste, Capitol. Marc. Aur. 19 fin.
GAF Gaffiot (1)
Source
Source & Attribution
Félix Gaffiot, Dictionnaire illustré latin-français (1934). Digital data kindly provided by gaffiot.fr.
ⓘ

congestē | ve: adverbial

congeste | ve: perf part pass masc/neut voc sg

• congĕrō, gessī, gestum, ĕre, tr., porter ensemble :
1. amasser, entasser, amonceler, accumuler : saxis congestis Liv. 1, 51, 9, avec des pierres amoncelées ; alicui munera congerere Cic. Att. 5, 9, 1, charger qqn de présents ; viaticum Cic. Planc. 26, amasser des provisions de route [pour qqn]; in os alicui tritici grana Cic. Div. 1, 78 (in os alicujus Div. 2, 26), entasser des grains de blé dans la bouche de qqn ; magna vis salis ex proximis erat salinis eo congesta Cæs. C. 2, 37, 5, une grande quantité de sel apportée des salines voisines avait été accumulée là || tela in aliquem Curt. 8, 14, 38, cribler qqn de traits ; congestis telis Tac. Ann. 2, 11, sous une grêle de traits || former par accumulation : aram sepulcri congerere arboribus Virg. En. 6, 178, faire un autel funéraire en amoncelant des arbres ; nidamenta Pl. Rud. 889, faire un nid ; [abst] congerere = congerere nidum Virg. B. 3, 69 ; Gell. 2, 29, 5, faire son nid || [fig.] : quoniam congesta fuit accusatio acervo quodam criminum Cic. Scauro 4 b, puisque l'accusation a été constituée par une sorte d'amoncellement de griefs
2. [fig.] rassembler ; accumuler des noms dans une énumération : Cic. Br. 297 ; Quint. 10, 1, 56 ; (turba patronorum) quam ego congessi in hunc sermonem Cic. Br. 332, (la foule des avocats) dont j'ai accumulé les noms dans cet entretien || rassembler (accumuler) sur qqn [bienfaits, honneurs, etc.] : ad aliquem Cic. Dej. 12 ; in aliquem Cic. Tusc. 5, 117 ; alicui Tac. Ann. 1, 4 ; [en part.] entasser contre qqn les injures (in aliquem maledicta Cic. Phil. 3, 15), les accusations (in aliquem crimina Cic. Mil. 64 ) ; in aliquem causas aliquarum rerum Liv. 3, 38, 7, faire retomber sur qqn les responsabilités de certaines choses.