Appearance

Theme

Reading text

Font
Size
100%
Spacing

Gallia est omnis dīvīsa in partēs trēs, quārum ūnam incolunt Belgae.

Issues / Feedback

This report will be visible to the general public on our GitHub issue tracker. Please do not submit private or sensitive information.
Only needed if you want updates or clarification on GitHub.

Dictionary settings

Enabled Dictionaries
Search Scope

Match conjugated verbs and declined nouns/adjectives.

Highlight Strength 50%
Contents (11 entries · 24 senses)
L&S Lewis & Short (2)
Source
Source & Attribution
Text provided under a CC BY-SA 4.0 license by the Perseus Digital Library, with funding from the National Endowment for the Humanities. Digitized from Charlton T. Lewis and Charles Short, A Latin Dictionary (1879). Data originally from PerseusDL/lexica and accessed from github.com/nkprasad12/lexica.
Jump to
ⓘ

dī | ve: masc nom/voc pl

• dĕus, i (voc. sing. deus, Vulg. Psa. 22, 3 al.; but, dee, Tert. adv. Marc. 1, 29; Prud. Hamart. 931; cf. Prob. Inst. Art. 532, p. 340. The nom. plur. is di and dei; dii is freq. in MSS., but prob. indicates only the length of the ī. Di alone is found in Verg. and Hor.; di and dei indifferently in post-Aug. poets.—Gen.: deōrum and deum. —Poet. also, divum or divom, Enn. ap. Varr. L. L. 5, 10, 65; Cic. N. D. 2, 2, 4; Ter. Ad. 4, 7, 28; Verg. A. 1, 46 et saep.; Hor. Od. 1, 2, 25 al.—Dat.: dis or diis, usually monosyl.; and, deis, mostly postAug.; also, DIBVS, Inscr. Orell. 1307; 1676; 3091; 3413; and DIIBVS, ib. 2118; 4608.—As monosyllable, deus, Plaut. Am. prol. 53: deorum, dissyl. id. ib. 45; but dĭī, Luc. 4, 493: dĕī, id. 4, 519: dĕīs, Val. Fl. 7, 29), m. [root in Sanscr.: dī, div- (dyu-), to gleam: dyāus (Gr. ζεύς), heaven: dévas, God; cf. Gr. διος, εὐδία; but not θεός, Curt. Gr. etym. 503 sqq.]. a god, a deity (for syn. cf.: divus, numen).
  1. I. Prop., Cic. N. D. 1, 22 sq.; id. Tusc. 1, 26, 65 sq.; Plin. 2, 7, 5, § 14: qualem te patriae custodem di genuerunt, etc., Enn. ap. Cic. Rep. 1, 41 (Ann. v. 116 sq. ed Vahl.): ab Jove ceterisque dis deabusque immortalibus ... deorum immortalium numen, Cic. Rab. perd. 2, 5 et innum. al.—
    1. B. Special combinations.
      1. 1. Forms of ejaculation: di, Ter. And. 1, 4, 5; id. Phorm. 5, 1, 13: di boni, id. And. 2, 2, 1; id. Eun. 2, 1, 19; Cic. Att. 6, 6 fin. al.: di immortales, Plaut. Am. 1, 1, 299; id. Ep. 5, 1, 21; Ter. Eun. 2, 2, 1; Cic. Fin. 2, 28 fin. et saep.; cf.: pro di immortales, Plaut. Am. 2, 2, 190; Ter. Ad. 3, 4, 1: di magni, Ov. F. 6, 187: di deaeque, Plin. H. N. prooem. § 24: di vostram fidem, Plaut. Poen. 4, 2, 78; id. Trin. 2, 4, 190; Ter. And. 4, 3, 1; 4, 4, 5 al. (for which in full: di, obsecro vostram fidem, Plaut. Am. 5, 1, 78); cf.: pro deum atque hominum fidem, Ter. And. 1, 5, 2; id. Hec. 2, 1, 1 al.; and ellipt.: pro deum immortalium, Ter. Ph. 2, 3, 4.—
      2. 2. Forms of wishing (well or ill), greeting, asseveration, etc.: di bene vortant, Plaut. Trin. 2, 4, 101; Ter. Ad. 4, 7, 10; and in the order: di vortant bene, Ter. Eun. 2, 3, 98; id. Hec. 1, 2, 121: utinam di faxint ut, ne, etc., Plaut. Am. 2, 1, 85; Ter. Heaut. 1, 1, 109; cf.: ita di deaeque faxint, id. Hec. 1, 2, 27: di faciant, ut, ne, etc., Cic. Verr. 2, 3, 35; 2, 5, 13: di prohibeant, Ter. And. 3, 3, 36; cf.: di averruncent, Att. ap. Cic. Att. 9, 2 A, 1; and: quod di omen avertant, the gods forbid, Cic. Phil. 3, 14, 35: di melius faciant, Plaut. Ps. 1, 3, 81; cf.: di melius duint, Ter. Ph. 5, 8, 16: di meliora ferant, Tib. 3, 4, 1: di meliora velint, Ov. M. 7, 37; also ellipt.: di meliora, God forbid! Cic. Phil. 8, 3, 9; id. de Sen. 14, 47; Liv; 39, 10 et saep.; and di melius, Ov. H. 3, 125; Sen. Ep. 98 med.: dent tibi di multa bona, Plaut. Poen. 1, 1, 80; cf. id. ib. 3, 3, 54; id. Trin. 5, 2, 28; Ter. Ad. 5, 9, 21: di te servassint, Plaut. As. 3, 3, 64; id. Trin. 2, 2, 103 et saep.: di me servatum volunt, Plaut. Men. 5, 9, 61; id. Trin. 4, 3, 69 et saep.: di te perduint (perdant), Plaut. As. 2, 4, 61; id. Ps. 4, 7, 129; Ter. Eun. 2, 3, 10 al.; cf.: di te eradicent, Ter. And. 4, 4, 22; id. Heaut. 3, 3, 28; and: di tibi male faciant, id. Phorm. 2, 3, 47; Cic. Fam. 11, 21 al.: di te ament (amabunt), as a form of greeting, God bless you! Plaut. Most. 1, 4, 27; 3, 2, 28; id. Men. 2, 2, 6 al.: ita me di ament (amabunt), so help me the gods! Plaut. Poen. 1, 3, 30; Ter. And. 5, 4, 44 et saep.; cf.: ita me di bene ament, id. Eun. 4, 1, 1; id. Phorm. 1, 3, 13: per deos immortales, by the immortal gods! Cic. Phil. 3, 14: per deos, id. Off. 2, 2 al.: cum dis volentibus, by the gods' help, Enn. in Cic. Off. 1, 12, 38 (Ann. v. 207 ed. Vahl.); Plaut. Mil. 4, 8, 41; id. Pers. 3, 1, 4; cf.: dis volentibus, God willing, Sall. 3, 14, 19: si dis placet, if it please the gods, Plaut. Capt. 2, 3, 94; for which: si di volent, id. Poen. 4, 2, 88; more freq.: si dis placet, ironically or contemptuously, an't please the gods; if you please; forsooth, Ter. Eun. 5, 3, 10; Cic. Pis. 16 fin.; Liv. 6, 40; 34, 32; Quint. 8, 3, 44; Flor. 3, 4, 1 al.: di hominesque, i. e. all the world, every body, Cic. Fam. 1, 9, 19; Sall. C. 15, 4; Liv. 3, 17; 3, 19 al.: dis hominibusque invitis, in spite of every body, Cic. Vatin. 16, 38; id. Q. Fr. 3, 2, 1.—
    2. C. Esp.
      1. 1. In poets sometimes a goddess; cf. Gr. θεός: ducente deo (sc. Venere), Verg. A. 2, 632: audentes deus ipse juvat (sc. Fortuna), Ov. M. 10, 586; Macr. Sat. 3, 8; cf. of Aurora, Cat. ap. Cic. N. D. 1, 28 fin.; of Alecto, Verg. A. 7, 498 (but in all these passages, some regard deus as absol., = τὸ θεῖον, the divinity, Heyne ad Verg. A. 2, 632).—
      2. 2. Of Bacchus, Verg. A. 9, 337; 1, 636.—
    3. D. In eccl. Lat., esp. the God of the Hebrews and Christians, God: Deus summus, Lact. 1, 1: omnipotens, Vulg. Gen. 17, 1 et passim. Also of the Son of God, God the Son, Christ: Deus pater et Deus filius, Lact. 4, 29, 1; Vulg. Johan. 1, 1 al.
  2. II. Transf., of highly distinguished or fortunate persons: te in dicendo semper putavi deum, Cic. Or. 1, 23, 106; cf. id. ib. 2, 42, 179: facio te apud illum deum, Ter. Ad. 4, 1, 19: audiamus Platonem quasi quendam deum philosophorum, Cic. N. D. 2, 12; cf.: deus ille noster Plato, id. Att. 4, 16, 3: ubi nunc nobis deus ille magister, Eryx, Verg. A. 5, 392: deos quoniam propius contingis (i. e. Augustus and Maecenas), Hor. S. 2, 6, 52: deus sum, si hoc ita est, Ter. Hec. 5, 4, 3; cf.: sum deus, Plaut. Curc. 1, 3, 11; esp. of great patrons or protectors, a guardian god: Lentulus consul, parens deus, salus nostrae vitae, Cic. post Red. ad Quir. 5, 11: Lentulus, cujus pater deus ac parens nominis mei, id. Sest. 69, 144.—Hence freq. in inscriptions and on coins of the period of the empire, as an epithet of the emperors: DEO AUG., Inscr. Orell. 609 et saep.; cf. Nem. Venat. 71; Calp. Ecl. 7.
ⓘ

dīvē: adverbial

dīve: masc/neut voc sg

• dīvus, a, um, also dīus, a, um, (without the digamma) adj. [δῖος], of or belonging to a deity, divine.
  1. I. Prop. (mostly archaic and poet.). As an adj. very rarely: res divas edicit, Naev. ap. Non. 197, 15; so, diva caro, Prud. Psych. 76: DIUM fulgur appellabant diurnum, quod putabant Jovis, ut nocturnum Summani, Paul. ex Fest. p. 75, 14 Müll.—Far more freq.,
    1. B. Subst.: dīvus (dīus), i, m., and dīva (dia), ae, f., a god, a goddess, a deity.
          1. α. Form dīvus: si divus, si diva, esset, etc., a precatory formula in Liv. 7, 26; cf. ib. 29, 27; 8, 9: is divus (sc. Apollo) exstinguet perduelles vestros, Carm. Marcii, ib. 25, 12; cf.: dive, quem proles Niobea, etc., Hor. C. 4, 6, 1: mortalin' decuit violari vulnere divum? Verg. A. 12, 797: utinam me divi adaxint ad suspendium, Plaut. Aul. 1, 1, 11: divi, Lucr. 6, 387; Verg. A. 3, 363; 12, 28; Hor. C. 4, 2, 38 al.: divos, Plaut. Mil. 3, 1, 133; Cic. Leg. 2, 8; Verg. E. 1, 42; id. A. 3, 222; Hor. C. 2, 8, 11; id. S. 2, 3, 176 et saep.: divumque hominumque pater, rex, Enn. ap. Varr. L. L. 5, § 65 Müll.; Verg. A. 1, 65; 2, 648; 10, 2 et saep.: divom atque hominum clamat fidem, Plaut. Aul. 2, 4, 20; cf.: pro divum fidem, Ter. Ad. 4, 7, 28; more rarely, divorum, Verg. A. 7, 211: (munera) digna diva venustissima Venere, Plaut. Poen. 5, 4, 4: Turni sic est affata sororem Diva deam, i. e. Juno, Verg. A. 12, 139; cf. id. ib. 1, 447; 482: Diva Bona for Bona Dea, Ov. F. 5, 148: divos scelerare parentes, the family gods = θεοί πατρῶοι, Cat. 64, 404.—
          2. β. Form dīus: Dii Indigetes Diique Manes, a precatory formula in Liv. 8, 9: Dia Dearum, Enn. ap. Fest. p. 301 Müll. (Ann. v. 22, ed. Vahl.); cf.: DEA DIA, i. e. Ceres, Inscr. Orell. 961 and 1499: Venus pulcherrima dium, Enn. ap. Prob. ap. Verg. E. 6, 31.—
  2. II. Transf.
    1. A. Godlike, divine, an epithet applied to any thing deified or of extraordinary excellence or distinction: urbi Romae divae, Liv. 43, 6; cf. sarcastically: est ergo flamen, ut Jovi, etc., sic divo Julio M. Antonius, Cic. Phil. 2, 43: Romule die, Enn. ap. Cic. Rep. 1, 41, 64 (Ann. v. 115, ed. Vahl.): Ilia dia nepos, id. ap. Fest. p. 286, 16 Müll. (Ann. v. 56, ed. Vahl.): dia Camilla, Verg. A. 11, 657: dias in luminis oras, Lucr. 1, 22; so, Voluptas, id. 2, 172: otia, id. 5, 1389: profundum (cf. ἅλς δῖα), Ov. M. 4, 537: sententia Catonis, Hor. S. 1, 2, 32: poëmata, Pers. 1, 31 et saep.—After the Aug. period divus became a frequent epithet for the deceased Roman emperors in the historians, and on coins and inscriptions, Suet. Dom. 23; Liv. Epit. 137.—
    2. B. dīvum, i, n., the sky, Varr. L. L. 5, § 65 Müll.—Esp. freq., sub divo, like sub Jove, under the open sky, in the open air, Cic. Verr. 2, 1, 19 Zumpt N. cr.; Varr. L. L. l. l.; Cels. 1, 2; Suet. Caes. 72; Verg. G. 3, 435; Hor. C. 2, 3, 23 et saep.: sub divum rapiam, id. ib. 1, 18, 13.
GAF Gaffiot (3)
Source
Source & Attribution
Félix Gaffiot, Dictionnaire illustré latin-français (1934). Digital data kindly provided by gaffiot.fr.
Jump to
ⓘ

dī | ve: masc nom/voc pl

• dĕus, ī, m. (arch. deivos)
1. Dieu, Divinité : Cic. Rep. 6, 17 ; Tim. 26 ; etc. || di boni ! Cic. Mil. 59, grands dieux ! dieux bons ! di immortales ! Cic. Nat. 1, 72, dieux immortels ! ou pro di immortales ! Cic. Par. 42 ; v. fides ; [avec ellipse de fidem] pro deum immortalium ! Cic. Fr. F 1, 8, au nom des dieux immortels ! per deos ou per deos immortales Cic. Off. 2, 5 ; Balbo 23, au nom des dieux, par les dieux immortels || di melius duint (dent), di meliora ferant, velint. Ter. Phorm. 1005 ; Tib. 3, 4, 1 ; Ov. M. 7, 37 ou simplt di meliora Cic. Phil. 8, 9, que les dieux nous assistent ! aux dieux ne plaise ! les dieux nous en préservent ! di vortant bene ! Ter. Eun. 390, que les dieux nous protègent ! cf. Ad. 728 ; Hec. 196, etc.; quod di omen avertant ! Cic. Phil. 3, 35, que les dieux détournent ce présage ! si dis placet Cic. Pis. 38, [ironique] dieu me pardonne !
2. [fig., en parl. de qqn] un dieu : Cic. de Or. 1, 106 ; Nat. 2, 32 ; Att. 4, 16, 3 ; Sest. 144 ; Quir. 11. ➳ voc. sing. inus., mais à la décad. deus Vulg. Psalm. 22, 3 ou dee Tert. Marc. 1, 29 || pl. nom. di, dii, dei ; gén. deorum et deum ; dat. dis, diis, deis || deus monos. Pl. Amph. 53.
dīvus Copy link
ⓘ

dīvē: adverbial

dīve: masc/neut voc sg

• 1 dīvus, a, um, divin : Næv. d. Non. 197, 15 ; Cic. Phil. 2, 110 ; v. divum ; v. diva.
dīvus Copy link
ⓘ

dīvē: adverbial

dīve: masc/neut voc sg

• 2 dīvus, ī, m., dieu, divinité : Liv. 7, 26, 4 ; divi Cic. Nat. 1, 63 ; Div. 1, 1, les dieux, cf. Pl., Ter., Lucr., Virg., Hor., etc. || titre donné, après leur mort, aux empereurs divinisés ; et d'abord à Jules César : Virg. En. 6, 792 [cf. divus Julius Cic. Phil. 2, 110]. ➳ gén. pl. divom Pl., Ter., Lucr., Virg., Hor.
GES Gesner (3)
Source
Source & Attribution
Johann Matthias Gesner, Novus Linguae et Eruditionis Romanae Thesaurus (1749). Transcribed by the team of Dr. Wilhelm Kühlmann from Heidelberg University; accessed via latin-dict.github.io.
Jump to
deus Copy link
ⓘ

dī | ve: masc nom/voc pl

DEVS i. m. [θεὸς, δαίμων, σιὸς] Non tantum summae illius naturae nomen, quae reliquorum omnium causa est: sed latissime patet, ad omnemque praestantiam et excellentiam significandam adhibetur. […]
Page Scan
divus Copy link
ⓘ

dīvē: adverbial

dīve: masc/neut voc sg

DIVVS [1] i. m. [Θεὸς] Deus, antiqua appellatione. […]
Page Scan
divus Copy link
ⓘ

dīvē: adverbial

dīve: masc/neut voc sg

DIVVS [2] vid.DIVS.
FOR Forcellini (1)
Source
Source & Attribution
Egidio Forcellini, Totius Latinitatis Lexicon. Digital entries displayed from lexica.linguax.com, maintained by Godmy. All credit belongs to the respective authors and contributors.
S&H Smith & Hall (1)
Source
Source & Attribution
Digitized by Distributed Proofreaders from William Smith and Theophilus D. Hall, A Copious and Critical English-Latin Dictionary (1871), and generously placed into the public domain.
• dive:
    1. I. Lit., to plunge into water:
      1. 1. mergo, si, sum, 3 (with pron. refl., or as pass.): birds which d. in the sea, aves quae se in aequore m., Cic.; who has also mergi in aquam, in same sense: v. to plunge.
      2. 2. immergo, 3 (same constr. as mergo): to d. into the water, in aquam se im., Plin.: Curt.
      3. 3. ūrīnor, 1 (a specific word: used whether of beasts or men that by nature or skill can remain under water): to plunge as persons who d., demergere, ut qui urinantur, Cic. fr.: Plin. (who has the word in sense to remain under water, as frogs): to d. for pearls, margaritas urinando saxis avellere: cf. Tac. Agr. 12, fin. The form urino is less freq.
      4. 4. ĭnūrīno, 1 (like preced.: to d. in): Col.
    2. II. Fig.: to search deeply: perscrūtor, explōro, investīgo, 1: v. to search out, penetrate.
R&A Riddle & Arnold (1)
Source
Source & Attribution
J. E. Riddle and T. K. Arnold, A Copious and Critical English-Latin Lexicon. Data retrieved from FergusJPWalsh/riddle-arnold under a CC BY-SA 4.0 license.
DIVE Copy link
• DIVE
  • v. To dive into anything, se mergere in aliquid or in aliqua re (to plunge into): also, se mergere in aquam: subire aquam (to go under the water in general): urinari (if to remain for some time; e.g., as divers): inurinare in aliqua (e.g., in lacu, Col.; of birds): to dive for pearls, -*margaritas conquirere.
  • FIG., To penetrate, penetrare: intrare: assequi or percipere aliquid (to follow with one’s understanding, to reach mentally, to perceive): perspicere (to look through anything): to dive into a subject; into the nature of anything, alte descendere in aliquid: penetrare in or ad aliquid: alicujus rei primas causas conquirere (e.g., naturae, Cic.): persequi aliquid (e.g., stirpium naturas, Cic.): rerum naturam evolvere; accuratius or subtilius investigare aliquid: aliquid investigare et perscrutari; to dive into anybody’s thoughts, explorare quid agat aliquis (quid moliatur): also, alicujus animum or ingenium perspicere.