• călĕ-făcĭo, or contr.
calfăcĭo (as calidus = caldus, calidarius = caldarius,
etc.),
fēci, factum, 3,
v. a. (in the time of Quint. the contracted form seems to have been the prevailing one, v.
Quint. 1, 6, 21;
also
Charis. p. 220 P. gives as
pass. calfio. In the poets usage varies according to the demands of the verse;
e. g., cālfācì;t, Ov. F. 4, 698;
cālfăcienda, id. A. A. 2, 214;
cālfācti, id. Ib. 48, and călĕfēcit,
Lucr. 6, 687;
călēfacta, Verg. A. 12, 66;
12, 269 al. In prose writers—
e. g. Quint. 5, 10, 58—the best
MSS. vary between the two forms. —
Imperat. calface,
Cic. Fam. 16, 18, 2.—
Pass. regularly calefio;
once by a solecism calefacientur, Vitr. 5, 10;
cf. concalefaciuntur, id. 4, 7) [caleo-facio].
- I. Lit., to make warm or hot, to warm, heat: ventus ubi percaluit calefecitque omnia, *Lucr. 6, 687: dolium calfacito, Cato, R. R. 69, 2: ad calefaciendum corpus, Cic. N. D. 2, 60, 151: igne focum, Ov. F. 4, 698.—Pass.: calamistris calefactis, Varr. L. L. 5, § 129 Müll.: abi intro ac jube huic aquam calefieri, Plaut. Ep. 5, 1, 48: calefieri jussi reliquias, id. Pers. 1, 3, 25: fauces calefiunt, Auct. Her. 3, 12, 21: balineum calfieri jubebo, Cic. Att. 2, 3, 3: Algenti manus est calfacienda sinu, Ov. A. A. 2, 214: ovum cum porri suco calefactum, Plin. 29, 3, 11, § 47: ora calefacta, Verg. A. 12, 66.—
- II. Trop.
- A. In colloquial lang., to trouble, vex: calface hominem, Cic. Fam. 16, 18, 2: si Parthi vos nihil calfaciunt, nos hic frigore frigescimus, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 6, 4: Gabinium calefecerat Memmius, Cic. Q. Fr. 3, 2, 1.—
- B. Poet., of the passions, to heat, to rouse up, excite: calefacta corda tumultu, Verg. A. 12, 269; Ov. Ib. 48: vino calefacta Venus, Claud. B. Gild. 182.—
- C. To pursue something with zeal: forum aleatorium calfecimus, Suet. Aug. 71 Ruhnk.